Tag Archives: Corruption

ወታደራዊ አመጽ ኢትዮጵያን ያሠጋል!— የተመስገን ደሣለኝ ዕይታ!

7 Jul

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)


Suspects of Corruption Probe, Alleged Human Rights Abuse Appear Before a Judge as Late as 9pm

12 Nov

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

A Court has denied 64 suspects the right to bail when federal police brought them before a federal judge at the 10th Criminal Bench of Lideta Division, as late as 9:00pm today.

Among the suspects are 28 employees of the state owned military-industrial complex, Metal & Engineering Corporation (MetEC), including its deputy CEO, Tena Kurunde (B. Gen).

The remaining are from the Federal Police, national security and intelligence agency and prison administration. All but two of the suspects have appeared before the court, after they were arrested late last week. One of the suspects, Mulu Woldegebriel (Col.), was arrested near Awash town, according to police. The two suspects – Chernet Adane and Gebremedhin Gebresellasie (Let. Gen) – remain at large, says police.

Adanech Tessema, a spouse of Yared Zerihun, former deputy head of national intelligence, is among the suspects brought before the judge, accused of an attempt in helping her husband flee, according to police statement to the court.

Many of the suspects wore sport suits and appeared tired. They were made to wait outside the court room for two hours until the Judge presides over the case began the session. A suspect working for MetEC was seen crying while another suspect serving the Federal Police Commission brought along an infant.

Suspects told the Judge that they were arrested without a court warrant after called on for a meeting.

Federal investigators who alleged misuse of office, conducting procurement without following the rules and causing damage to public interest, were granted by the court the right of custody for 14 days, the time they have appealed for.

The alleged misuse and embezzlement were conducted with state mega projects such as the GERD, Yayu Fertiliser Project and a procurement of a vessel from the state owned shipping company, according to police sources.

Nonetheless, heads of the two agencies where many of the suspects have been working for were not included among the suspects brought before court today.


/Addis Fortune


ሕወሃት መቀሌ የከተሙትን በወንጀል ተጠርጣሪዎች ለሕግ እንዲሰጡ ተጠይቀው መልሳቸው እምቢታ ሆኖአል





MetEC undergoes two-way split: commercial and defence entities

6 Sep

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

Prime Minister orders  MetEC to be divided into separate commercial and defence entities

The Metals & Engineering Corporation (MetEC), the state-owned, military-industrial conglomerate, is splitting into two parts – commercial and defence – following an order by Prime Minister Abiy Ahmed (PhD).

To facilitate the split, eight separate committees incorporating members of the Corporation, the National Defense Forces and the Ministry of Defense have been formed. A lead committee chaired by Minister of Defense Motuma Meqassa that includes Berhanu Jula (Gen.), operations chief of the Ethiopian National Defense Force, and Molla Hailemariam (Lt. Gen), chief of the Army Logistics Department, has also been formed.

Though the idea of splitting the corporation into two entities was floated in the air for the past couple of months, the final decision was made by the Prime Minister three weeks ago, according to sources close to the case. The Prime Minister has also directed that the split and handover of the companies be completed in September, sources disclosed to Fortune.

Once the split is concluded, a defence industry section will be established under the Ministry of Defense with the mandate to administer the new company involved in the manufacture ofdefence-related machinery and equipment only, according to the same source.

The defence wing of MetEC now produces armoured vehicles, personnel carriers, assault vehicles, ambulances and command and surveillance vehicles. It also manufactures ammunition ranging from 7.62mm bullets to 130mm artillery shells, as well as defence and security vehicles and military utility aircraft. The commercial wing manufactures tractors, trucks, buses, television sets, energy meters, turbines, construction machinery and engines among many other products.

The late Prime Minister, Meles Zenawi, put forward the establishment of MetEC as one of the major tools for industrialisation with the aim of transforming Ethiopia into a middle-income country. When MetEC was established eight years ago, it registered 10 billion Br in capital and incorporated 15 military and civilian companies. The company was given seven main mandates: building the technological capabilities of the country’s defence forces; the design, building and commissioning of manufacturing industries; the manufacturing of industrial machinery; the enhancement of engineering and technological capabilities; the manufacturing, maintaining, overhauling and upgrading of weapons, equipment and parts of the military; and the sales of its weaponry products.

However, MetEC has often been criticised by members of parliament and the public for delaying the nation’s mega-projects, including the 10 sugar plants that were expected to be completed six years ago but have not yet been delivered. MetEC is also blamed for the delay of Yayu, a Multi-Complex Industries Project, and recently for the delay in the construction of the Great Ethiopian Renaissance Dam.

“Though the corporation was established with a positive objective of changing the country, the approach has many problems,” said Prime Minister Abiy on August 25, 2018, during his meeting with members of the media.

He also stated that the country was supposed to complete the four-billion-dollar dam within five years, yet seven or eight years later the country cannot make a single turbine operational.

“Salini Impregilo, the prime contractor of the dam, has demanded compensation for the delays caused by others,” he said. “Studies we made show that if we cannot oust MetEC from the project, it will take even longer.”

“According to the law, when a company is hired to fulfill a contract but fails to deliver a project, or lacks the capacity to perform on a contract, it can be terminated. This is what happened in this case,” said Abiy, referring to MetEC’s contract on the dam project.

During the press conference, the Prime Minister also disclosed that three sugar projects contracted to MetEC were also terminated, and the government is in the process of selecting other companies with experience to complete the projects.

Five months ago, the founding CEO of MetEC, Kinfe Dagnew (Maj. Gen.) tendered his resignation from the office and was replaced by Bekele Bulado (PhD), former minister of Trade. MetEC has over 19,500 employees, both members of the military and civilians, working at 98 subsidiary companies.

At the beginning of last week, MetEC terminated the contracts of nearly 1,000 employees following the termination of its sugar factory contracts. Ethiopia Power Engineering Industry, one of the subsidiaries of MetEC that employs 3,000 people, discharged most of its employees on a one-month forced-leave to cut administrative costs, according to sources close to the case.

According to an expert with intimate knowledge of MetEC, the split may take more time than the time allotted due to the intertwined nature of the commercial and military operations of the company.

“For instance, Bishoftu Automotive Industries manufactures both commercial and military vehicles,” said the expert. “It will be difficult to split this company,” he concluded.

/Addis Fortune



ከዚህ በፊት የብረታ ብረትና ኢንጂነሪንግ ኮርፖሬሽን (ሜቴክ)”ይገነባቸው በነበሩ” የስኳር ፕሮጀክቶች ውስጥ ተቀጥረው ይሠሩ የነበሩ ሠራተኞች እንደሚቀነሱ ተገለጸ!

በረጲ ኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ከፍተኛ ሙስና መፈጸሙንና የዶር ደብረጽዮን እጅ እንዳለበትም የውስጥ ምንጮች አጋለጡ!

6 Sep

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

(ኢሳት ዜና) ነሐሴ 30 ቀን 2010 ዓ/ም  ከ120 ሚሊዮን ዶላር ወይም አሁን ባለው ምንዛሬ ከ3 ቢሊዮን ብር ያላነሰ በጀት ተመድቦለት የተሠራው የአዲስ አበባ ረጲ የደረቅ ቆሻሻ ኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ከውል ስምምነት ጀምሮ ሙስና የተፈጸመበት እንደሆነና ለዚህም ዋናው ተጠያቂ በወቅቱ የኢትዮጵያ መብራት ኃይል ቦርድ ዳይሬክተር ዶ/ር ደብረጺዮን ገብረሚካኤል መሆናቸውን የቅርብ ምንጮች ገልጸዋል።

በዶ/ር ደብረጺዮን ትዕዛዝ ሥራው ከ5 አመት በፊት ፕሮጀክቱ ኬምብሪጅ እንዱስትሪስ ሊሚትድ ለተባለ ኩባንያ ያለግልጽ ጫረታ መሰጠቱን የሚገልጹት ምንጮች፣ መብራት ሃይል ያለ ጨረታ የተለያዩ ፕሮጀክቶችን ለውጭ ኩባንያዎች የሚሰጠው ኩባንያዎቹ የውጭ አገር ገንዘብ ይዘው መመጣታቸው ሲረጋገጥ ቢሆንም፣ ኬምብሪጅ ኡንድስትሪስ ኩባንያ ሙሉ በሙሉ ከኢትዮጵያ ልማት ባንክ በሚሸፈን ወጪ ያለጨረታ ስራውን እንዲሰራ የተሰጠው በመሆኑ የተለዬ ያደርገዋል።

ኬምብሪጅ ኩባንያ የውጭ አገር ኩባንያ አለመሆኑን የሚገልጹት ምንጮች፣ ኩባንያው በብሪቲሽ ቨርጂን አይላንድስ እንደተመዘገበ በውል ስምምነቱ ላይ ሰፍሮ የሚገኝ ቢሆንም፣ የኩባንያው የአክሲዮን ባለቤቶች የኢትዮጵያ ከፍተኛ የመንግስት ባለስልጣናት መሆናቸውን ምንጮች ገልጸዋል።

ብሪቲሽ ቨርጂንያ አይላንድስ የተለያዩ ኩባንያዎች ባለቤቶች ታክስ እንዳይከፍሉ ሃብታቸውን ህገወጥ በሆነ ሁኔታ የሚደብቁበት ቦታ መሆኑን ፋይናንሻል ታይምስ ካፒታል ኢኮኖሚክስን ጠቅሶ ዘግቧል። ኢሳት ኬምብሪጅ ኢንዱስትሪስ ኩባንያ በውል ስምምነቱ ላይ በተጠቀሰው አድራሻ መሰረት በጎግል ፍለጋ ቢያደርግም፣ ስለኩባንያው የሚገልጽ ምንም ነገር ማግኘት አልቻለም። ኬምብሪጅ ከረጲ ጋር በተያያዘ ከከፈተው ዌብሳይት በስተቀር ፣ ስለድርጅቱ የሁዋላ ታሪክም ሆነ በአለማቀፍ ደረጃ ስለሰራቸው ስራዎች የሚያመለክት ምንም መረጃ የለም።

የኩባንያው ዋና ዳይሬክተር ተብለው የተጠቀሱትን ሮበርትስ ብሩክን ማንነት ለማወቅ በጎግል ፍለጋ ብናካሂድም ግለሰቡ፣ ከፋይናስ ጋር በተያያዘ ስራ እንደሚሰሩ ከመገለጹ ውጭ ዝርዝር መረጃ ማግኘት አልተቻለም። ስለሳቸው የወጣ አንድ መለስተኛ መረጃ እንደሚያሳየው ግለሰቡ ማኔጅንግ ዳይሬክተር እንዳልሆኑ፣ ከኬምብሪጅ ኡንዲስትሪያል ግሩፕ ጋር አጋር ማኔጀር ( ማኔጂንግ ፓርትነር ) መሆናቸውን ብቻ ተጠቅሷል።



ምንጮች እንደሚሉት ኬምብሪጅ ኢንዱስትሪስ የተባለው ድርጅት በሃይል ማመንጨት ስራ ምንም ልምድ የሌለው መሆኑን በማወቅ የቀድሞው የመብራት ሃይል ዋና ስራ አስኪያጅ አቶ ምህረት ደበበ ኮንትራቱን ለማቋረጥ ሙከራ አድርገው እንደነበር፣ ይሁን እንጅ ዶ/ር ደብረጺዮን “ የኩባንያውን ማንነት ለማወቅ ለምን ትፈልጋለህ፣ ምን አገባህ” ብለው እንደጮሁበት፣ አቶ ምህረት ያዘጋጁትን የጨረታ ሰነድም ፊቱ ላይ እንደወረወሩበትና አቶ ምህረትም ተገደው ኮንትራቱን እንዲፈርሙ ተደርገዋል።

ኬምብሪጅ የመብራት ሃይል ጋር እንደተፈራረመ ወዲያውኑ ስራውን ሲ ኤን ኢ ኢ ሲ ለተባለ የቻይና ኩባንያ በመለስተኛ ተቋራጭነት ሰጥቶ ማሰራቱን የሚናገሩት ምንጮች፣ ኬምብሪጅ ምንም ስራ ሳይሰራ፣ ኢትዮጵያ ውስጥ እንኳን ጽ/ቤት ሳይከፍት ገንዘብ መውሰዱን ይገልጻሉ።

ኩባንያው በስምምነቱ መሰረት 50 ሜጋ ዋት ሃይል እንደሚያመነጭ ቢጠበቅም፣ ውሉን በመተው 25 ሜጋ ዋት ለማመንጨት ዲዛይኑን መቀየሩን፣ ዶ/ር ደብረጺዮንም የመብራት ሃይል ዋና ስራ አስኪያጅ የነበሩትን ወ/ሮ አዜብ አስናቀን አስገድደው አዲሱን ዲዛይን እንዲቀበሉና ክፍያ እንዲፈጽሙ ማደረጋቸውን ምንጮች ገልጸዋል።

ኬምብሪጅ በኮንትራት ስምምነቱ መሰረት ማሟላት ያለበትን ነገር ሳያሟላ ፕሮጀክቱን ለማስረከብ ፍላጎት ያለው ቢሆንም፣ የመብራት ሃይል ሰራተኞች ፕሮጀክቱን ለመረከብ ፈቃደኛ ሳይሆኑ ቀርተው ነበር። ወ/ሮ አዜብና የፕሮግራም ዳይሬክተሩ አቶ ፍሰሃ ገብረመስቀል፣ የሰራተኛውን ውትወታ ባለመስማት ፣ ስራው ሳይጠናቀቅ የምረቃ ዝግጅት እንዲዘጋጅ ያደረጉ ሲሆን ፣ እነዚህ ሰዎች የአመራርና የጥገና ሥራውን ለኬምብሪጅ ኩብንያ እንዲሰጥ ሲያሳስቡ ቆይተዋለ።

ዶ/ር አብይ በጉዳዩ ላይ በፍጥነት ገብተው የተፈጸመውን ሙስና እንዲጣራ ትዕዛዝ እንዲሰጡ ጉዳዩን በቅርብ የሚከታተሉት ሰዎች አሳስበዋል።
ፕሮጀክቱ በቅርቡ በፕሬዚዳንት ሙላቱ ተሾመ ተመርቆ መከፈቱ ይታወቃል።

በጉዳዩ ዙሪያ የመብራት ሃይል ባለስልጣናትን፣ የኬምብሪጅ ሃላፊዎችን፣ አቶ ምህረት ደበበንና ዶ/ር ደብረጺዮንን ጨምሮ የመንግስት ባለስልጣናት ለማግኘት ያደረግነው ሙከራ አልተሳካም። በጉዳዩ ዙሪያ ስማቸው የተጠቀሱት ግለሰቦች መልስ የሚሰጡን ከሆነ በሚቀጥለው ዘገባ ይዘን እንቀርባለን።



ኢትዮ ቴሌኮም ኃላፊዎቹን አባረረ፤ከዘረፋ በተጨማሪ የጠ/ሚሩን ቢሮ በመሰለል መረጃው ለሶስተኛ ወገን (ሕወሃት) ይተላለፍ ነበር!

19 Jul

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

ዋዜማ ራዲዮ- የኢትዮ-ቴሌኮም ስራ አስፈፃሚ ዶ/ር አንዱዓለም አድማሴን ጨምሮ የተለያዩ የድርጅቱ ኃላፊዎች ከኃላፊነታቸው መነሳታቸውን ከድርጅቱ ያገኘነው መረጃ ያመለክታል።
የኢትዮ-ቴሌኮም ምክትል ስራ አስፈፃሚ ወሮ ፍሬ ሕይወት ታምሩ ዋና ሥራ አስፈፃሚ ሆነው ተሹመዋል።

የግዥ፣ የሰው ኃይልና የኦፐሬሽን ኃላፊዎችም ተነስተዋል። ኃላፊዎቹ ከጠቅላይ ሚንስትሩ ቢሮ በተፃፈ ደብዳቤ እንዲሰናበቱ መደረጉንም ለመረዳት ችለናል።

ዶ/ር አድማሴ በኃላፊነት በቆዩበት ወቅት ድርጅቱን ሕገ ወጥ ለሆነ ተግባር ክፍት በማድረግና የአንድ አካባቢ ሰዎች የድርጅቱን አገልግሎት ለወንጀል እንዲጠቀሙበት አድርገዋል በሚል ሲወነጀሉ ቆይተዋል።

በድርጅቱ ላይ ምዝበራ ሲፈፀም ማስቆም አለመቻላቸው፣ የደኅንነት መስሪያቤቱን እንደ ሽፋን በመጠቀም ግለሰቦች ከድርጅቱ የደንበኞችን ምሥጢር እንዲያወጡ መንገድ ማመቻቸታቸው በድክመት ይነሳባቸዋል።

የኦፐሬሽን ኅላፊ የነበሩት አቶ ኢሳይያስ ዳኘው ከኃላፊነታቸው የተነሱት ቀደም ባሉት ቀናት ሲሆን ከሕወሐት ጋር በመመሳጠር የድርጅቱን ሁለንተናዊ እንቅስቃሴ በቁጥጥር ሥር አውለው እንደነበር የድርጅቱ ባልደረቦች ይናገራሉ።

አቶ ኢሳያስ የሜቴክ ኃላፊ የነበሩት ክንፈ ዳኘው ወንድም ናቸው።



ጠቅላይ ሚንስትር ዐብይ ሥልጣን ላይ ከወጡ በኋላ በኢትዮቴሌኮም ትብብር የጠቅላይ ሚንስትሩን ቢሮና የሌሎች ባለሥልጣናትን የስልክ ግንኙነቶች በመጥለፍ መረጃውን ለሶስተኛ ወገን (ሕወሃት) የማቀበል ሥራ ሲሠራ እንደነበረም በድርጅቱ የቴክኒክ ዘርፍ ውስጥ ያሉ ሠራተኞች ለዋዜማ ተናግረዋል።

የኢንፎርሜሽን መረብ ደኅንነት ኤጀንሲ (ኢንሳ) ማናቸውንም ሥራዎቹን ያከናውን የነበረው በኢትዮ ቴሌኮም ወጪ እንደነበርና ተቋሙን ለከፍተኛ ምዝበራ አጋልጦት መቆየቱን የድርጅቱ ባልደረቦች ለዋዜማ ያስረዳሉ።

በየዘፉ የነበሩና በደኅንነት መሥሪያ ቤቱ ጭምር ተመድበው ሲሰሩ የነበሩ ባለሙያዎች ባለፉት ሳምንታት ከሥራቸው እንዲሰናበቱ መደረጉ ይታወቃል። ” በብሄር ማንነታቸን ብቻ ከራ እንድንባረር ተደርገናል”  ያሉ የትግራይ ብሄር አባላት የሆኑ ሠራተኞች ቅሬታቸውን ወደ ሕግ ለመውሰድ እየተዘጋጁ ነበር።  ድርጅቱ ግን ብሔርን መሰረት ያደረገ እርምጃ አልተወሰደም ሲል እየተከራከረ ነው።

የድርጅቱ የቦርድ ሰብሳቢ አቶ ተፈራ ደርበውም ድርጅቱን በተገቢው መምራት ባለመቻላቸው በቅርቡ ከኅላፊነት ለማንሳት ዝግጅት እየተደረገ እንደነበርም ስምተናል።

ከኢትዮ ቴሌኮም ኃላፊነት የተነሱት ዶ/ር አንዷለም አድማሴ የከፍተኛ ትምህርት አግባብነትና ጥራት ኤጀንሲ  ዳይሬክተር ሆነዋል።

/ዋዜማ ራዲዮ

እነጄኔራል ተክለብርሃን ወልደአረጋይ በኢንሣ ስም የፈጸሙት ዘረፋ ተጋለጠ!

10 Jul

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

ሜ/ጄ ተክለብርሃን ወ/አረጋይ ይመሩት የነበረው ኢንሳ ከ10 ቢሊዮን ብር በላይ በሙስና ማባከኑ ታወቀ


( ኢሳት ዜና) ሃምሌ 3 ቀን 2010 ዓ/ም  የዶ/ር አብይ አህመድን ጠ/ሚኒስትር ሆኖ መመረጥ አጥብቀው ሲቃወሙ፣ ጠ/ሚኒስትሩን “ጠላት” ብለው በመፈረጅ የለውጥ ሂደቱን ለመቀልበስ ጥረት እያደረጉ የሚገኙት የቀድሞው የኢንፎሜሽን መረብ ደህንነት ኤጀንሲ ዋና ዳይሬክተር የነበሩት ሜ/ጄኔራል ተክለብርሃን ወልዳረጋይ እና በአሁኑ ሰዓት በእስር ላይ የሚገኘው ምክትሉ ቢኒያም ተወልደ ከ200 በላይ የመንግስትን መስሪያ ቤቶችን የሚመለከቱ ፕሮጀክቶችን በመያዝ ከ10 ቢሊዮን ብር በላይ በሙስናና በተበላሸ አመራር ማባከናቸውን በድርጅቱ ላይ የተደረገ የጥናት ሪፖርት አመለከተ። ሁለቱም ግለሰቦች ለኢንሳ ውድቀትና ለጠፋው ገንዘብ ዋና ተጠያቂዎች መሆናቸው በጥናቱ ተመልክቷል።

ጄ/ል ተክልብርሃንና ቢኒያም “የሳይበር ሃይል ሄድኳርተር” ማቋቋሚያ ፕሮጀክት በሚል ሰበብ ኤጀንሲው በአዋጅ ከተቋቋመበት ዓላማ ውጭ የበርካታ የመንግስት መስሪያ ቤቶችን ስልጣንና ተግባር የሚወስድ፣ በርካታ ኤጀንሲዎች፣ ኢንስቲቲዩቶች፣ባለስልጣን ተቋማት እና ኢንተርፕራይዞችን በስሩ አቅፎ የሚይዝ እና የአገር ሉዓላዊነትና ህልውናን መጠበቅ በሚል ሰበብ የመንግስትን ሉዓላዊ ስልጣን ደረጃ በደረጃ በእጁ የሚያስገባ የአመራር ስርዓቱና መሪዎቹም ወታደሮች እንዲሆኑ የሚያስገድድ አዋጅ በ2009 ዓ.ም በኤጀንሲው ዋና ዳይሬክተር መሪነት ተረቆ ለመንግስት አቅርበው እንደነበር ጥናቱ ያመለክታል፡፡

“የሄድኳርተሩ” አደረጃትም በአገር ውስጥና በውጭ አገር እንደሚሆን ረቂቁ የሚያመለክት ሲሆን፣ በጠቅላይ ሚኒስትሩ በሚኒስቴር ደረጃ የሚሾሙ አንድ ዋና አዛዥና ምክትሎች እንደሚኖሩት፣ ዋና አዛዡና ምክትሎች ሕገ- መንግስታዊ ታማኝነት፣ የብሄራዊ ደህንነትና ወታደራዊ ሳይንስና ጥበብ ዕውቀት ብቃት ያላቸውና ዘርፉን ጠንቅቀው የሚያውቁ እንደሚሆኑ በረቂቁ ተመልክቷል።

የሄድኳርተሩ ወይም ዋና ጽ/ቤቱ ሃላፊ ጀነራል መኮንኖች መሆን እንዳለባቸው በጥንቃቄ የተቀመጠ እና ዋና ዳይሬክተሩ ድርጅቱን ለመምራት አቅደው የነደፉት ሲሆን፣ በዋና ዳይሬክትሩ የሚመራ የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት ኤጀንሲ፣ ብሄራዊ ጂኦስፓሻል መረጃ ኤጀንሲ፣ ብሄራዊ ሳይበር ስታንዳርድ ኤጀንሲ፣ ብሄራዊ ሳይበር ኢንዱስትሪ ልማት ኢንስቲቲዩት፣ ብሄራዊ ሳይበር ምርምርና ልማት ኢንስቲቲዩት፣ ብሄራዊ ሳይበር ኢንጂነሪንግ ኢንስቲቲዩት፣ ብሄራዊ ሳይበር ኦዲቲንግ፣ ግምገማና አክሪዴሽን ባለስልጣን፣ የመንግስት ሳይበር ልማት ኢንተርፕራይዞች የሚሉትን ተቋማት የማቋቋም እቅድ ነበራቸው።

በሳይበር-ሃይል ዋና ጽ/ቤት ዕዝና ቁጥጥር ስር እንዲሆኑ የተደራጁ ተቋማት የኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት ኤጀንሲ፣ የሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር፣ የመገናኛ እና ኢንፎርሜሽን ኮሙኒኬሽን ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር፣ጂኦስፓሻል ኢንፎርሜሽን ኤጀንሲ፣ የሀገር መከላከያ ሚኒስቴር እና የብሄራዊ መረጃና ደህንነት አገልግሎት ተግባርና ሃላፊነቶችን የሚነኩ መሆኑን የጠቅላይ ዐቃቤ ህግ በቁጥር 01/ኤ-9/9/10 ጥር 30 ቀን 2010 ዓ.ም ለኢንፎርሜሽን መረብ ደህንነት ኤጀንሲ የሳይበር – ሃይል ሄድኳርተር ለማቋቋም የተዘጋጀ ረቂቅ አዋጅን በማስመልከት በሰጠው የፅሁፍ አስተያየት ማመልከቱም በጥናቱ ተጠቅሷል።

የተቋሙ ዋና ዳይሬክተር ጄ/ል ተክለብርሃን ለመንግስት ያቀረቡት የሳይበር ሃይል ማዘዣ ጣቢያ ማቋቋሚያ አዋጅ ረቂቅ መፅደቁን ሳይጠብቁ፣ በተቋሙ ማዘዣ ጣቢያ ማቋቋም እና በውስጥ የተለያዩ ተቋማትን በማደራጀት ኃላፊዎችን የመሾም እና ሃብት በመመደብ ወደተግባራዊ ስራ ገብተው እንደነበር ጥናቱ ያሳያል፡፡

በዚህም በተቋሙ የውስጥ እና የውጭ መጠሪያ ያላቸው ተመሳሳይ ተቋም ሁለት ስያሜ ይዞ እንዲሰራና የተቋማት ኃላፊዎችም በውጭ በመንግስት የሚታወቅ፣ በውስጥ ደግሞ በተቋሙ ብቻ የሚታወቅና “ሄድኳርተር” ማቋቋምን ያለመ ማህተም አስቀርፀው ሲጠቀሙ እንደነበር ጥናቱ አመልክቷል፡፡

ባለፉት አምስት አመታት ኢንሳ 218 ፕሮጀክቶችን ከመንግስታዊ መስሪያ ቤቶች ተቀብሎ ሲሰራ ቢቆይም፣ የፕሮጀክቶች አፈጻጸም በአማካኝ 26.6% ብቻ ነው፡፡ በአንፃሩ ለፕሮጀክቶቹ ማስፈፀሚያ የሚሆነው አስር ቢሊየን ብር ሙሉ ለሙሉ ወጪ መደረጉ በጥናቱ ተረጋግጧል።

ከተያዙት ፕሮጀክቶች መካከል አንዱ የሆነው “ዲጂታል ቴሌቭዥን ፕሮጀክት፣ ኢትዮጵያ ከአናሎግ ወደ ዲጂታል ቴሪስቴሪያል ቴሌቪዥን ስርጭት ለማሸጋገር በሚል የ 1 ቢሊዮን 392 ሚሊዮን 520 ሺ ብር በጀት በ2007 ዓ.ም አስፈቅዶ በ2009 ሙሉ በሙሉ ፕሮጀክቱን ለመጠናቀቅ ቃል የገባ ቢሆንም ስራው ግልጽነት በጎደለው መልኩ እየተሰራ መሆኑ፣ በሀገር አቀፍ ደረጃ ያለውን አድማሳዊ የቴሌቭዥን ስርጭት ሽፋን ለማስፋት ተጨማሪ 26 አዳዲስ እና ሙሉ የዲቪቢ-ቲ2 ትራንስሚተሮች በተለያዩ የሀገራችን አከባቢዎች በማቋቋም የስርጭት ተደራሽነት ማስፋፋት፣ ብሔራዊ ማቀነባበሪያ ሄድ ኢንድ መሳሪያ ለመትከልና ለዚህም ሥራ የሚያስፈልግ መሰረተ ልማትና ግንባታ ማጠናቀቅ በእቅዱ ውስጥ የተካተቱ ስራዎች ቢሆኑም እስከ አሁን ድረስ አንድም የማሰራጫ ጣቢያ ሲስተም ተከላ ስራ አለመከናወኑ ታውቋል።

ለዲጂታላይዜሽኑ ብሔራዊ ማቀነባበሪያ እና መቆጣጠሪያ ማዕከል /ሄድ ኢንድ/ የግንባታ ሥራ በኮንትራክተሩ እና በፕሮጀክት ክትትል የአፈፃፀም ጉድለት ምክንያት በተያዘለት ጊዜ ባለመጠናቀቁ ስራው እንዲቋረጥ አማካሪው ድርጅቱ ባቀረበው የውሳኔ ኃሳብ መሰረት እንዲቋረጥ ተደርጓል፡፡ ፕሮጀከቱ በተበለው ጊዜ ዉስጥ ባይደርስም የኢንፎረሜሽን መረብ ደህንነት ኤጀንሲ በየዓመቱ ለአራት ዓመታት በጀቱን ሲጠቀምበት ቆይቷል፡፡ የወጣው ወጪና የተሰራው ሥራ ሲመዘን ፕሮጀክቱ ከተቀመጠለት የጊዜ መርሃ ግብር አንፃር የማይመጣጠን መሆኑን መረዳት ይቻላል፡፡

በአሁኑ ሰዓት ለሄድ ኢንድ የተባለው ህንፃ ግንባታ ሙሉ በሙሉ የተቋረጠ ሲሆን፣ ፕሮጀክቱ ለወደፊትም ለማስቀጠልና አጠናቆ ለተፈለገው ዓላማ ለማዋል ውስብስብ ችግሮች ያሉበት ነው፡፡

ሌላው ፕሮጀክት “ ኢትዮሳት የሳተላይት ፕላትፎርም ፕሮጀክት” ሲሆን፣ ኤጀንሲው ወጪ ቆጣቢ፣ ጥራቱን የጠበቀ እና ደህንነቱ የተረጋገጠ ብሔራዊ የተቀናጀ የዲጂታል ሳተላይት ቴሌቭዥን ኘላትፎርም አቀርባለሁ በሚል የተጀመረ ነው፡፡

ፕሮጀክቱ ከዩተልሳት እና ኤስ ኢ ኤስ ከተባሉ የውጭ ኩባንያዎች የሳተላይት ባንድ ዊድዝ ግልጽ ባልሆነ መንገድ በመከራየት የመንግስትና የግል ሚዲያዎች በዚህ የኪራይ ሳተላይት እንዲጠቀሙ በማስገደድ የውጭ ምንዛሪ አስቀራለሁ ብሎ ለመንግስትና ህዝብ የተሳሳተ መረጃ እንዲደርስ አድርጓል፡፡ ይሁን እንጅ ምንም አይነት የሴኩሪቲ እሴት በተቋሙ ሳይጨመር፣ የሳተላይት ኦፕሬተሮች በግልፅ ሳይወዳደሩ፣ የውጭ ምንዛሬ ሳያስቀርና ወጪ ቆጣቢ አካሄድ ሳይከተል፣ ጥራቱን ባልጠበቀና የሚዲያ ተቋማትን ፍላጎት በማይመልስ ባንድዊድዝ እንዲጠቀሙ በማድረግ የአገልግሎት ጥራት እንዲጓደል አድርጓል፡፡

በዚህ ዝቅተኛ አገልግሎት ለዩተልሳት ኩባንያ በጠቅላላ 4,200,000.00 የአሜሪካ ዶላር ወይም ብር 114,780,844.47 እንዲሁም ለኤስ ኢኤስ ኩባንያ በጠቅላላው 1,481,798.32 የአሜሪካ ዶላር ወይም ብር 40,568,589.82 በድምሩ ለሁለቱ ኩባንያዎች 5,681,798.32 የአሜሪካ ዶላር ወይም ብር 155,349,434.29 የተከፈለ ሲሆን፣ ወጪ ቆጣቢ የተባለው የመጀመሪያው ዕቅድ በትክክል ያልተጠና እና መንግስትና ህዝብ ከኤጀንሲው ከሚጠብቁት ተልዕኮ ውጪ ሲፈጽም መቆየቱን ለማወቅ ተችሎአል። ሁለቱም የሳተላይት ኩባንያዎች ለኢሳት አግልግሎት ሲሰጡ ቆይተው በመጨረሻ ከመንግስት ጋር ስምምነት ሲፈራረሙ ኢሳትን አናስተናግድም ማለታቸው ይታወቃል፡፡

በእነዚህና በሌሎችም በርካታ ፐሮጀክቶች ከፍተኛ የሆነ የሃገር ሃብት መባከኑን ከጥናቱ ለመረዳት ይቻላል። በ2009 ዓ.ም የፌደራል ዋና ኦዲተር ባደረገው አመታዊ የኦዲት ምርመራ የፋይንንስና ሪሶርስ አስተዳደራቸው ግልፅነት የሌላቸው ወይም ዲስክለይመር በሚል የመጨረሻው ዝቅተኛ ደረጃ ከተቀመጡት ጥቂት የመንግስት ተቋማት አንዱ ሁኖ መቀመጡ በጥናቱ ላይ ተጠቅሷል።



የፕላን ኮሚሽነሩ ያሳዩት ግልጽነት ከዚህ በፊት ያልታየ በመሆኑ፣ ይልመድቦት እንላለን

11 Jun

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

ከፊል ምንጭ: የብድር ጫና እና የውጭ ምንዛሪ ዕጥረት መንግስት የልማት ድርጅቶችን በአክስዮን ለመሸጥ እንዲወስን አስገድድል!

የኢትዮጵያ የብድር ጫና ከፍተኛ ወደሚባል ደረጃ መሄዱና ሃገር ውስጥ ለሚገቡ ምርቶች የውጭ ምንዛሪ እጥረት መከሰቱ መንግስትን የልማት ድርጅቶችን በአክስዮን ለመሸጥ እንዳስወሰነው የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽን ተናገሩ።

የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽን ኮሚሽነር ዶክተር ይናገር ደሴ እንደሚሉት፥ የሃገሪቱ ኢኮኖሚ በወጭ ንግድ መዳከምና በውጭ ምንዛሪ እጥረት ሳቢያ አደጋ ውስጥ መግባቱ ለውሳኔው ምክንያት ሆኗል።

ባለፉት ጥቂት አመታት ወደ ውጭ ከተላኩ ምርቶች የሚገኘው ገቢ በአማካይ ሶስት ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ላይ ሲቆም፥ ከውጭ ምርቶችን ለማስገባት የሚወጣው የውጭ ምንዛሪ ደግሞ 16 እና 17 ቢሊየን ዶላር ደርሷል።

ከውጭ ለሚገቡ ምርቶች ሙሉ ለሙሉ የሚገኘው የውጭ ምንዛሪ ከተላኩት ምርቶች የማይገኝ መሆኑም፥ ኢኮኖሚውን ጤነኛ አላደረገውም፤ ይህ ደግሞ ሀገሪቱን የእዳ ጫና ውስጥ ጨምሯታል።

የእዳ ጫና፦ የአለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይ ኤም ኤፍ) የኢትዮጵያ የብድር ጫና ከመካከለኛ ወደ ከፍተኛ የብድር ጫና እንደገባና፥ የብድር ምጣኔዋም የአጠቃላይ አመታዊ ምርቷን 59 በመቶ መያዙን ይገልጻል።

ሆኖም የኢትዮጵያ መንግስት — በተለይም ሕውሃት — ሃገሪቱ የብድር ደረጃዋ ከከፍተኛዎቹ ይመደባል የሚለውን እስከ ቅርብ ሣምንታት ሳይቀበል ቆይቷል።

የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽነሩ ዶክተር ይናገር ግን ሃገሪቱ አሁን ላይ ወደ ከፍተኛ የብድር ጫና ውስጥ እየገባች መሆኑን ይገልጻሉ።

በዚህ ምክንያትና ኢኮኖሚውን ማንቀሳቀሻ ተጨማሪ የውጭ ምንዛሪ ስለሚያስፈልግም ውሳኔው መተላለፉን ገልጸዋል።

ዶክተር ይናገር ለአሁኑ የውሳኔ አስፈላጊነት ጥቂት ቁጥሮችን በማሳያነት ያስቀምጣሉ፤ የሀገሪቱ አጠቃላይ እዳ 26 ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ተሻግሯል።

ይህ ሁኔታ ከሀገሪቱ አጠቃላይ ምርት ጋር ሲታይ አንድም የውጭ ባለሀብቶችን እንዳይመጡ ያደርጋል፥ በሌላ በኩል የባለሀብት መተማመንን ያጠፋል።

የውጭ ምንዛሪ ዕጥረት፦ በሌላ በኩል ሀገሪቱ ለቀጣይ ሁለት አመታት ብድር ለመክፈል ስድስት ቢሊየን እንዲሁም፥ የመንግስት ፕሮጀክቶችን ለሁለት አመታት ለማከናወን ደግሞ ሰባት ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ያስፈልጋታል።

ይህ በመንግስት በኩል የሚፈለግ ሲሆን እንደ ነዳጅና ሌሎች የፍጆታ ሸቀጦችን ማስገቢያና የሁሉም ዘርፍ ሲታይ ደግሞ የሚያስፈልገውን የውጭ ምንዛሪ ፍላጎት እጅጉን ከፍ ያደርገዋል።

እንደ ስኳር ላሉ ፕሮጀክቶች የተወሰደው ብድር ደግሞ ወደ ምርት ሳይገባ እዳ መክፈያው ጊዜ ደርሷል፤ ኮሚሽነሩም እነዚህ ምክንያቶች ተደማምረው የፈጠሩት ችግር ለውሳኔው ምክንያት መሆኑን ገልጸዋል።

ዶክተር ይናገር እንደሚሉት ኢትዮጵያ የውጭ ምንዛሪ ክምችቷን በሚፈለገው ደረጃ ለማስቀጠል ጥረት አድርጋ ቢሳካላትም አሁን ላይ ግን መንገዳገድ ውስጥ በመገባቱ እርምጃው አስፈልጓል።

ሀገሪቱ እዚህ እጥረት ውስጥ የገባችው በግብርናና ኢንዱስትሪው ዘርፍ ላይ የታሰበው ባለመሳካቱ መሆኑን ያነሱት ኮሚሽነሩ፥ እነዚህን ለማስተካከል የረጅም ጊዜ አቅጣጫ ተቀምጧልም ነው ያሉት።

የአሁኑ እርምጃም የአጭር ጊዜ መሆኑን የጠቀሱት ኮሚሽነሩ፥ ኢኮኖሚው በቀጣይ አመታት በወጭ ንግድ አፈጻጸም ታግዞ እንዲቀጥል በተለይም ግብርናውን እና አምራች ኢንዱስትሪውን ለመደገፍና ለውጥ እንዲመጣ አቅጣጫ ተቀምጧል ብለዋል።

ላለፉት አመታት በጥሩ ሁኔታ የመጣውን የሀገሪቱን ኢኮኖሚ በውጭ ምንዛሪ እጥረት ምክንያት ውድቀት ውስጥ እንዳይገባም የአሁኑ ፕራይቬታይዜሽን እንደ መፍትሄ መቀመጡንም አንስተዋል።

Addis Fortune wrote on several occasions about Ethiopia being exposed to massive corruption and courts quietly freezing the assets of some, but not of others — more conspicuous though!

High-level corruption & Ali Suleiman’s anti-corruption fables helped the thieves, not the nation!

Quoting the Auditor-General, Addis Fortune wrote in 2015/16  ‘illegitimate transactions close to 20 billion Br in 158 federal institutions during the 2015/16  fiscal year – over twice that of the gap seen in 2014/15’ was found and reported to parliament.

The Office of Attorney General kicked off an investigation of the institutions which were mentioned for audit gaps and arrested a dozen of individuals alleged for involvement in a corruption case. Given the magnitude of the theft and the individuals caught in the action, they were only given a slap on the wrist.

Recall that even the United States found itself in dilemma. It did not want to throw its ally to the crucifiers, when it established much of the aid it provides for HIV/aids cure was not also spared. On getting wind of this, on January 13, 2013, The Ethiopia Observatory

 (TEO) wrote about US slashing HIV/aids funding to Ethiopia by 79%.

The nation’s universities were also found among the culprits, according to Addis Fortune — the Auditor-General as its alibi.

In 2014-15, among the public universities, the Auditor-General exposed, Addis Ababa University (AAU), which took the lead with an audit gap of 1.2 billion Br. It was followed by Addis Abeba Science & Technology University (AASTU) and the University of Gonder with audit gaps of 472 million Br and 126 million Br, respectively.

Same time, Mekele University also had its share of irregularities in 2015/16, ranging 64 million birr.

In 2015/16, the Auditor-General came up with other shocking reports, according to the Reporter, the sum of which indicated:

“Ten missing cars and more than two billion birr unaccounted for. Lost, undocumented, misused, and damaged public properties. These were just some of the shocking facts revealed in the report of Gemechu Dubiso, Auditor General, on Tuesday in a presentation to Parliament. The concerns raised by Gemechu and the fact that it is getting from bad to worse had MPs irritated. Subsequently, MPs called for swift action” only to prove paper-tigers confronted by the TPLF.

የአሁኑ የኢትዮጵያ የኤኮኖሚና የገንዘብ ቀውስ ምክንያቶች የዕዳ ጫናና የውጭ ምንዛሪ ዕጥረት ብቻ አይመስሉንም!

ለዚህ ነው ባለፈው ሣምንት ኢሕአዴግ ያሣለፋቸውን የሃገር ንብረትና ጥሪቶችን ለሃራጅ ሺያጭ የማቅረቡ ጉዳይ የመጭውን ትውልድ ዕጣ ፈንታ አጉል እንዳያደርገው እሠጋለሁ! !

ውድ ማዕድናትና የውጭ ገንዘቦችን በሻንጣ እያስጭኑ ወደ ውጭ ሃገር ዘመዶቻቸውና ደንበኞቻችችድው ሲያሸጋግሩ የነበሩት እነማን እንደሆኑ የሕወሃት አገዛዝ ያውቃል! ለምን እነዚያ ግለሰቦችና ተባባሪዎቻቸው በዚህ ዐይነት ያሸሱትን ገንዘብ እንዲመልሱና — መንግሥትም ሂሣቡን ካሰላና ከተረከበ በኋላ —ምህረት አይሰጣቸውም?ለምን የኢትዮጵያ አየር መንገድ ብዬ ሳስብ፡ የሕወሃቶች ደባ እንዳይሆን እሠጋለሁ!

እግራቸው ገና አዲስ አበባን እንደረገጠ ነበር የኢትዮጵያን አየር መንገድ ከነስሙ ጭምር ስለጠመዱት፣ ‘የአፍሪካ ቀንድ አየር’ እንዲባል ሃሣብ እንደነበራቸው እስከ ኒውዮርክ ድረስ ይወራ እንደነበር አስታውሳለሁ!

ወደብ ያሣጧትን ሃገር የአየር በረራ ቢነሷት ያስገርማልን?

የመጀመሪያው አፈጉባዔ ያመጡት ታሊባንነት ነው የሚሉ የሕወሃት አፈ ቀላጤዎችን አባባል መስማቴንም አስታውሳለሁ!

ውዱና ድንቁ ቴዲ አፍሮ አለምክንያት እኮ አይደለም “ኢትዮጵያ” በተሰኘው አልበሙ፡የሚከተለውን ያንጎራጎረው፡-

የሰለሞን ዕጽ ነሽ የቅዱሳን ዕንባ ያበቀለሽ ቅጠል
ዛሬ አዲስ አይደለም በለኮስው እሳት የነካሽ ሲቃጠል…

Ethiopia loosens throttle on many key sectors, but privatization still far off

6 Jun

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

“However, unless implemented with skill, knowledge and focus,” Abiy [Ahmed] said, “it can lead to a repeat of the pervasive theft seen in many African countries and a destruction of Ethiopia’s wealth.”

ADDIS ABABA (Reuters) Ethiopia’s decision to sell stakes in its lucrative telecoms monopoly and other assets could open one of the world’s largest untapped markets to huge potential investments by firms willing to work with a government still wary of private enterprise.

The stake sales are part of a raft of measures announced by Abiy Ahmed, a young former army officer who became prime minister in April, saying a new start was necessary to end crisis and chaos in a country of 100 million people, where some 40 percent are aged under 15.

While some fear Ahmed is moving too fast to challenge entrenched interests in his ruling EPRDF coalition, there is also hope across the region that his reforms will help ease crippling unemployment, foreign currency shortages and poverty.

The stake sales were announced on Tuesday, the same day Ethiopia said it would implement a 2000 peace deal with neighboring Eritrea and cede disputed territory on the border it has occupied for nearly 20 years[L5N1T75WX].

Companies have been waiting in the wings for Ethiopia to open its state monopolies and Tuesday’s news was welcomed.

South Africa telecoms group MTN told Reuters that it was excited by the potential opening up of the Ethiopian market “as it would be a natural fit for MTN’s existing pan-African footprint.” 

South African peer Vodacom said, “Vodacom has said on many occasions that Ethiopia is an attractive market so it follows that there would be interest. Naturally this is dependent on what might become available and if it fits within our investment parameters.”

It is unclear whether the government would consider licensing foreign mobile operators. Interest might be limited if the only option is a minority stake in the monopoly.

Analysts have said the government’s move falls far short of enabling full competition by multinationals. They note that by selling minority stakes the EPRDF is underscoring its view that the state should be a key player in the economy.

But the step is still radical for the EPRDF, in power since it took over from the communist Derg regime in 1991, and could indicate how 41-year-old Abiy plans to steer the country.

The economic reforms come two months after Abiy took power promising political changes to address roiling anger among young people over ethnic marginalization and unemployment.

The invitation to private investors to take shares in state companies including highly profitable Ethiopian Airlines is an acknowledgment the public sector alone could not provide adequate jobs or push export earnings higher, said one Addis Ababa-based analyst who spoke on condition of anonymity.

“There is a realization that you might need the private sector’s help,” he said.

In a statement issued Tuesday evening after a day-long meeting, the EPRDF’s executive committee said it recognized that economic reforms needed to be taken to sustain economic growth that has averaged near 10 percent for the past decade.

The statement referenced foreign exchange shortages that are draining shops of goods that suppliers cannot access hard currency to import. Foreign reserves are estimated by economists to cover less than two months’ of imports.


The government has poured earnings from the national flag carrier and Ethio Telecoms into its infrastructure projects, part of an ambitious strategy to transform an agrarian nation into an industrialized one where the manufacturing sector provides large export earnings.

More revenues are needed, government spokesman Ahmed Shide told reporters after the coalition’s announcement.

Calling state-owned corporations a “huge source of wealth”, Shide said allowing private investors to buy shares “will enable us to generate even more wealth through them”.

But the morning after the premier himself suggested that, while the reforms are necessary, they come with risks.

“It is progressive. This new economic decision will afford us the opportunity to resolve widespread unemployment, ease foreign currency shortages, and reduce weaknesses in market connectivity,” Abiy said on Wednesday.

“However, unless implemented with skill, knowledge and focus,” Abiy said, “it can lead to a repeat of the pervasive theft seen in many African countries and a destruction of Ethiopia’s wealth.”

“The government is still deeply skeptical about capitalism and ‘speculative investors’”, said Charlie Robertson, global chief economist at Renaissance Capital, an emerging market investment bank.

Despite being Africa’s fastest growing economy, Ethiopia is a poor nation where GDP per capita is less than $800 per year and affordability of items like a smartphone is low.

The stakes sales also raise the question of what the government will do with the exchange rate. Foreign investors will want an easily convertible local currency. The Ethiopian birr is overvalued by at least 15 percent, according to the black market spread.

Still, there is undoubtedly huge untapped potential in the market given its size and under-served population, said Jacques Nel at research group NKC African Economics.

“Ethiopia remains a difficult place in which to do business, with inadequate infrastructure and opaque regulatory requirements, while the government remains deeply involved in most facets of the economy,” Nel said. “Foreign investors will still have to contend with these challenges.”

%d bloggers like this: