Tag Archives: tplf regime

ሌሎችን በማሠቃየት ከታየው የሕወሃቶች አረመኔያዊነት በኋላ ወንጀለኞች ለፍርድ፤ ሕወሃትም ወደ ማክተም መገፋት አለበት!

13 Dec

በከፍያለው ገብረመድኅን The Ethiopia Observatory (TEO)

በየሣምንቱም ሆነ በየአጋጣሚው፡ ሕወሃት መቀሌም ሆነ በየመንደሩ— በኢትዮጵያ የሚካሄደውን ለውጥ በመቃወም — በጸረ-ኢትዮጵይዊነት ያሠልፋል! ዓላማው አፍኖ የያዘውን የትግራይን ሕዝብ ከራሱ ጋር የተቆራኘ በማስመሰል፡ መሸሸጊያው ለማድረግ ነው።  ይህም የመጀመሪያው አይደለም። 

ሕዝቡም በልቡ፡ ይህ ለግንባሩ ጥቅም እንጂ ዋርካው እንዳልሆነ ያውቀዋል የሚል እምነት አለኝ። የዚህ እምነቴ መሠረት ደግሞ፡  ሁሌም የድርጅት ዓላማና  የሕዝብ ፍላጎቶች የተሳለጡ አለመሆናቸውን ታሪክ ስለሚያስተምረን ነው።  በሃገራችንም  ለአያሌ አሥርታት ከ”ሠልፍ ካልወጣችሁ ስኳርና ዘይት አታገኙም”፡ “ድጋፍ ካልሠጣችሁ ከቀበሌ ቤት ትባረራችሁ”፣ 2ከገዥው ፓርቲ ጋር ካለተባበራችሁ ከኅብረት ሥራ ማኅበር ብድር አታገኙም” ወዘተ ኢትዮጵያውያን ተገቢውን ትምህርት ወስደዋል።

ይህ ማለት ግን በእምነት፡ በዘር አዋዜ የታጀሉ፡ በቅጥር፡ በጥቅማ ጥቅም  የተሳሰሩ ግለሰቦች የሉም ማለት አይደለም!

ከሁሉም የሚያሳዝነው፣  ከቅርብ ጊዜ ወዲህ በትግራይ ወንጀለኛውና ፋሽስቱ ሕወሃት የሕገ መንግሥት አስከባሪ አድርጎ  ራሱን መሠየሙ ነው! ደብረጽዮንም በተከበረችው አክሱም ጽዮን  መንበር ላይ—  ለዚያውም በማትያስ አጋፋሪነት — አክሊል ደፍቶና ተኮፍሶ መታየቱ፡ በስብሃት ነጋ ትዕዛዝመላው ኢትዮጵያውያን ምዕመናን እምነት በወንጀለኛው ሕወሃት ቡድን መረገጡ ነው!

እውነቱን እንነጋገር ከተባለ፣ ትግራይ የግንባሩ መሣሪያ  ላለመሆንና ድርጊቱን በጣም በሚጠላው የኢትዮጵያ ሕዝብ ፊት ትሥሥሩ የግንባሩን ሕይወት ማራዘሚያ ከመሆን ውጭ  ሃቀኛ ሁኔታውን አንጸባራቂ አይደለም። ሆኖም በዚህ አስከፊና አሳዛኝ ወቅት ሕዝቡ — ሕወሃት እንደሚያስተጋባው —የወንጀሎቹ ደጋፊና ተሳታፊ አለመሆኑን በግልጽ ማሳየት በቻለ፡ ለሁሉም ዜጎች እንዴት ጠቃሚ በሆነ!

ህ ጉዳይ የወደፊቱ የትግራይ ሕዝብ የችግር ምንጭ መሆኑን የተገነዘቡት ሌተና ጄኔራል ጻድቃን ገብረተንሣይ ነሐሴ 24/2016 የትግራይ ሕዝብ ሚና ወደፊት ምን መሆን እንዳለበት እንዲጠና በጻፉት አስተያየት (የሃገራችን ፖለቲካዊ ሁኔታና የመፍትሔ ሃሳቦችየሚከተለውን ምክር ለግሠውነበር፦

የዚህ ጉዳይ የወደፊቱ የትግራ ሕዝብ የችግር ምንጭ መሆኑን የተገነዘቡት ሌተና ጄኔራል ጻድቃን ገብረተንሣይ ነሐሴ 24/2016 የትግራይ ሕዝብ ሚና ወደፊት ምን መሆን እንዳለበት እንዲጠና በጻፉት አስተያየት (የሃገራችን ፖለቲካዊ ሁኔታና የመፍትሔ ሃሳቦችየሚከተለውን ምክር ለግሠውነበር፦

“አሁን ባለችው ኢትዮጵያ የትግራይ ህዝብ የሚኖረው ድርሻና የሚጫወተው ሚና ምን መሆን አለበት? የትግራይ ህዝብ የስልጣን ዘመኑን በፀጥታ ሃይሎች ድጋፍ የሚያራዝም በየግዜው ከህዝብ እየተነጠለና በህዝብ እየተጠላ የሚሄድን የፖለቲካ ስርዓት ጠባቂና ተከላካይ ነው መሆን ያለበት? ወይስ ሌላ ምርጫ አለው? የትግራይ ህዝብ አሁን ባለው የኢትዮጵያ የፖለቲካ ሁኔታ የሚወስደው የፖለቲካ አቋም ምን ይሁን? ብሎ መጠየቅ ይገባል። በሌሎች የኢትዮጵያ ህዝቦችስ ሕገ መንግስታዊ መብታቸውን የሚጥስ ፖለቲካዊ ስርዓት ጠባቂ ተደርጎ የተለየ ጥቅም የሚያገኝ ጠላት ተደርጎ ነው መታየት ያለበት ወይስ በዴሞክራሲና በእኩልነት ላይ ለተመሰረተ የህዝቦች አንድነት ፣ ለህዝቦች መብት መከበር ለትክክለኛ ፍትሕና ለፍትሃዊ ኢኮኖምያዊ ተጠቃሚነት በፊታውራሪነት የሚታገል ህዝብ ተደርጎ ነው መታየት ያለበት? ብለን እየጠየቅን መልሱን መፈለግ ይኖርብናል።”

ግፍና ሠቆቃ በኢትዮጵያ የሥውር እሥር ቤቶች

ይህንን ውይይት ለኔ አሁን አስገዳጅ ያደረገው፣ አያሌ ኢትዮጵያውያን ቤተሰቦች ውስጥ ከማክሰኞ ምሽት ታኅሳስ 11/2018 ወዲህ ከፍተኛ ኃዘን ንዴትና ቁጣ ስሜት መቀስቀሱ ነው። በአቃቤ ሕግ ቀደም ሲል በተገለጸው መሠረት፡ ማክሰኞ በትግራይ የወንበዴዎች አመራር ትዕዛዝና ተሳታፊነት በዜጎቻችን ላይ የተፈጸመው ሠቆቃ ዶክመንታሪ ፊልም ለሕዝብ ዕይታና ግንዛቤ በቴሌቪዥን ቀርቦ ዐይተናል።



ማናችንም እንደሰብዓዊ ፍጡር ግለሰባችን መሸከም የማይችለውን ወንጀሎች አያሌ ወጣቶቻችንና ምሁራኖቻችን ላይ በተለይም ያለኃጢያታቸው በዝርያቸው ብቻ እየታፈኑ ለሠቆቃ መዳረጋቸውን ተመልከተን ልባችን ተሠብሯል!

ሃገር ውስጥም በአፈናው ምክንያት፡ ዜጎቻችን ላይ ሥቃዩ ሲፈጸም፡ ሌሎቻችን ለዓመታት እንዳላየን አፋችንን ሸክፈን ፊታችንን አዙረን ለመኖር ብንሞክርም፡ በማንኛውም ሰላማዊ ሕይወት አልተገኘም! የሕወሃት ሰዎች —ተማርን የሚሉት ጭምር —ጥጋብና ብልግና እንዲሁም አይተው የማያውቁት ሃብትና ሥልጣን አላግባብ ‘ባለቤት’ መሆን ስላሰከራቸው— ሌላውን በመፍራት ብቻ በድንቁርናና ስግብግብነታቸው ምክንያት— ሕዝብን መርገጥ፡  ማሰናከል ማኮላሸትና  ማጥፋት ምርጫቸው ሆነ! 

አያሌ ዜጎቻችን በሕይወት ለመኖር ዕድሉን ተነፍገዋል! 

ዶኪመንተሪ ውስጥ የሚታዩት እነዚህ ሰቆቃ የደረሰባቸው ዜጎቻችን ተመልሰው ጤናማ ሕይወት ለመምራት አይችሉም! እንዴት ነው የሚደገፉትና በፊታቸው የተጋረጡት ችግሮች የሚቃለሉላቸው? መልሴ ሶስት ዘርፍ አለው:-

ሀ.   ትግራይ ውስጥ የተሸሸጉት ፀረ-የሰው ዘር የሆኑት ወነጀለኞች የሕዝብና የሃገራችን ጠላቶች በመሆናቸው፡ ንጹሃን ትግራውያን ላይ ሁሉ አስከፊ ድርጊታቸው እንዳይለጠፍ፡ ጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አሕመድ እንዳሉት “ግፍ ሠርቶ መንደላቀቅ አይቻልም[ና]” በገባው ቃል መሠረት፣  ወንጀለኞቹን የዐቢይ አስተዳደር ለፍርድ ለማቅረብ ማናቸውንም እምርጃ በአፋጣኝ እንዲወስድ እንጠብቃለን/ እንጠይቃለን! ወንጀለኞቹ በኢትዮጵያና የዓለም ሕዝብ ፊት ፍርዳቸውን መቀበል  ይገባቸዋል። 

ለ.  የአንድ መንግሥት ኃላፊነት የዜጎቹን ደኅንነት መጠበቅና ማስከበር እንደመሆኑ፡ በተፈጸመባቸው ሠቆቃ ምክንያት አካለ ጎደሎ የተደረጉት፡ እስትንፋሳቸው ስላለ ለመኖር ለሚገደዱ እነዚህ ዜጎች እንክብካቢ ያስፈልጋቸዋል። ለዚህም በዘረፋም ሆነ በተለያየ መንገድ ሕወሃቶች  ያፈሩት ሃብትና ንብረት ለነዚህ ወገኖች እንክብካቤ መዋል ይኖርበታል። እስከዚያ መንግሥት ሊንከባከባቸው ይገባል!

ሐ. እነዚህ የሕወሃት ወንጀለኞች የሕግን የበላይነት እንዲቀበሉ፡  ኢትዮጵያ ሁሉንም ዐይነት አማራጮች መመርመርና መጠቀም ይኖርባታል። ከነዚህም መካከል፣ የአፍሪካ ዲክታተሮች –  በአፍሪካ አንድነት ድርጅት መድረክ ና በተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት አማካይነት (በቴድሮስ አድሃኖምና/ኃይለማርያም ደሣለኝ መሣሪያነት ሊያጠፉት የሞከሩትን  — የዓለም አቀፍ  የወንጀል ፍርድ ቤትን (International Criminal Court -ICC) በመፈረም ቀደሚ እርምጃ በመወስድ እንቅስቃሴ መጀመር አለበት! ከLeague of Nations ጀምሮ ሃገራችን የምትታወቀው የሕጎች መከበር ለብሔራዊና ዓለም አቀፍ ሰላም የሚኖረውን እሴት ሃይማኖቷ በማድረጓ መሆኑ እስከዛሬ ይጠቀሳል!  ይህ ዛሬ እንደገና ሊታደስ ይገባዋል!

የትግራይ ሕዝብ ለእነዚህ እርምጃዎች ስኬት ከኢትዮጵያ ወገኖቹና ከመንግሥት ጋር ተባባሪ እንዲሆን ይጠበቃል። ሕወሃት መቶ በመቶ የ2015ን አምስተኛ ዙር ምርጫ አሸነፍኩ ብሎ ሃገር በአሰችኳይ ጊዜ አዋጅ  ለመግዛትት ሲያደባ ነው፡ የኢትዮጵያ ሕዝብም ትዕግሥቱ አልቆ ግማሽ ዓመት ባልሞላ ጊዜ ውስጥ እልሁን ሠንቆ ወደ ትግል በመግባት የአሁኑን ለውጥ ማምጣት የቻለው።

ከላይ ሶስተኛውን እርምጃ በተመለከተ፡ ነገሩን ግልጽ ለማድረግ ICC (ዓለም አቀፍ  የወንጀል ፍርድ ቤት) አፍሪካ ውስጥ ተቀባይነት እንዳያገኝ የአፍሪካውያን ጠላት ነው ብለው በአፍሪካ አንድነት (የዲክቴተሮች ክለብ) ውስጥ የሃሰት የጥላቻ ዘመቻ ያካሄዱት:- ኢትዮጵያ (ሕወሃት)፡ ሱዳን፡ ኡጋንዳ፣ ሩዋንዳ ዋናዎቹ ናቸው። እነዚህም ሃገሮች በጨቋኝ አመራሮች መዳፍ ሥር ስለሆኑ፡ መሪዎቹ አንድ ዓላማ ብቻ ነበራቸው— ራሳቸውን ከዓለም አቀፍ ፍርድ ማዳን!

ከብሔራዊ ጥቅማችን በላይ ምንም ስለሌለ፡ ይህ ዓለም አቀፉን ኅብረተሰብ የማንቀሳቀስ እርምጃ ኢትዮጵያ አያሌ ገንዘብ ከሃገር ሸሽቶ (በሕወሃቶችና የውጭ አጋሮቻቸው)፡ በውጭ ባንኮች ስለተከማቸና ተንከባላይ ሃብት በተለያዩ የአውሮፓ፣ እስያና አፍሪካ ሃገሮች ውስጥ ስላፈራና ተጠቃሚዎቹም የኛው ሌቦችና የውጭ ደላሎቻቸው በመሆናቸው፡  በሕግ ሃብቱንና ንብረቶቹን ለማሳገድና ብሎም ለማስመለስ ማናቸውንም ዓለም አቀፍ ዕድል መጠቀም ያስፈልጋል!

የዛሬ ሁለት ዓመት ገደማ ነበር የተመድ ዋና ፀሐፊ የነበሩት ኮፊ አናን — ነፍሳቸውን ይማረውና — ታኅሳስ 18/2016 ከነበራቸው ልምድ በመነሳት ለአፍሪካውያን ወገኖቻቸው The Guardian ላይ የሠጡት ምክር እንዲህ ይላል

“The apparent African exodus from the international criminal court must be stopped or the most heinous crimes will be allowed to go unpunished… ICC remains the continent’s most credible court of last resort for the most serious crimes … [It] does not supplant national jurisdictions; it only intervenes in cases where the country concerned is either unable or unwilling to try its own citizens.”

እንደሁኔታው እየታየ፣ ትግራይ የመሸጉት የሕወሃት ወሮበሎች  ኢትዮጵያ በፈረመቻቸው ዓለም አቀፍ የሰብዓዊ መብቶች ጥሰት ወንጀሎች በሕጉ በብሔራዊ ደረጃ በቅድሚያ ተፈላጊ ናቸው (Person/s of interest)። ከአፍሪካ ጥቅሞችም አንፃር፡ ሰላምን በማናጋትና ለሕይወቶች መጥፋት ምክንያት በመሆናቸው፡ ፍላጎታቸው ሰላም ሣይሆን የአፍሪካ ቀንድ ወደ ጦርነት አዘቅት ማሽቆልቆል ስለሆነ፡ ሰላምን በማደፍረስ ወንጀል ተፈላጊ ሊሆኑ እንደሚችሉ መመከር አለባቸው!

በሠቆቃው ዶኪመንተሪ እንደተገለጸው፡ በብዛት ደግሞ እስከ 70% ጥቃቱ የተፈጸመው ኦሮሞች ላይ ሲሆን፡ ቀሪው ሰለባ የሆኑት በሃገሪቱ ሁለተኛ ከፍተኛ ቁጥር ባለው  ሕዝብ — አማሮች ናቸው።

የሥልጣን ላይኛውና ታችኛውም መዋቅር ውስጥ የተሠገሠጉት በአያሌው ሕወሃቶች በመሆናቸውም፡ ይህ ከአንድ ብሄረሰብ ሰዎች በየጊዜው የሚወጣው ቅሌትና ውርደት እስካሁን በሃገራችን ታሪክ ተወዳዳሪ አልተገኘለትም!

የቢቢሲ 4 The Reith Lectures 2018 አሸናፊ ካናዳዊዋ Prof Margaret MacMillan አንድ ጥይቄ ቀርቦላቸው ሲመልሱ፦

“War even affects our language. In English, if you want to say something rude, you tend to use the word ‘Dutch’ or ‘French’ and that refers back of course to times when the Dutch and the British or the French and the British were enemies.” 

በሌላ በኩል ደግሞ፣ ስለ ግጭትና ጦርነት ጎጂነት ብዙ የተመራመሩ በመሆናቸው፣ The Uses and Abuses of History (2010) ፈረንሣዊውን ፈላስፋ Ernest Renan በአንድ ወቅት “The existence of a nation is a plebiscite of every day, as the existence of an individual is a perpetual affirmation of life” የሚለው ሃሣብ ቀልባቸውን እንደያዘው በጽሁፎቻቸውና ሌክቸሮቻቸው ሁሉ ይንጸባረቃል! ይህም አለመክንያት አይደለም!

ስለሆነም እንደማንኛውም በሰው ልጅ ላይ እንደተፈጸመና እንደሚፈጸም ዘግናኝ ሥቃይ በእነዚህ 27 ዓመታት ዘመነ አፓርታይድ በመላው ኢትዮጵያ፡ የሕወሃት ቅጥረኞች በወጣትና በተማሩ ኢትዮጵያውያን ላይ የፈጸሙት ጭካኔ፡ የትግራይ ተወላጅ ለሆኑ ዜጎቻችን በቀላሉ የማይገመት የጥላቻና የቂም በቀል አደጋ እንዳረገዘ  ማድረጉን መገመት አያዳግትም! 

ኢትዮጵያውያንም ሰዎች እንጂ መላዕክት ስላልሆን፣ አልፎ አልፎ ክፉው እንደሚሆን ጥርጥር አይኑር! ባይሆን ደስ ይለኛል፤ መሆንም የለበትም! ይህን መሰል ችግር በቂም በቀል አይፈታም! በዓለም ላይ እስካሁን ከተደጋገሙት ጦርነቶችና ቀጣይ ግጭቶች የምንማረው ቢኖር፡ አሁን ሕወሃት የሚሠራው ዐይነት የሞኝ ብልጠቶች የችግሮች ምንጭ ናቸው!

የሕወሃቶች ትግሬዎች ስለሆን ተጠቃን ስሞታ እጅግ ያማል

መንግሥት በዕቅድም ይሁን ካለማሰብ፣ እስካሁን በትግሬዎች ላይ የበቀልና የማግለል እርምጅ ሲወስድ አይታይም። አንድ አስገራሚ ምሣሌ ልስጥ! 

ሪፖርተር  በረቡዕ ዕትሙ  እንደዘገበው፣ ሁለት የትግራይ ተወላጆች የዘር መድልዎ ሳይደረግባቸው፣ እስከ ኅዳር 29/2018 ሥራና ሹመት ላይ ነበሩ:  አንዱ አቶ መአሾ ኪዳኔ —የአቶ ጌታቸው አሰፋ ልዩ ጽሕፈት ቤት ኃላፊ ሆነው ሲሠሩ የነበሩና —እንዲሁም እስከተከሰሱና በቁጥጥር እስከዋሉ ድረስ፡ በዲፕሎማትነት እስታምቡል ተመድበው፣ የመሂጃ ቀናቸውን እየተጠባበቁ እንደነበሩ ተገልጿል። 

ሀ.  አቶ መአሾ ኪዳኔ የተወነጁሉት የኦነግና የአርበኞች ግንቦት ሰባት አባል ናቸው ተብለው በሐሰት የተጠረጠሩ ግለሰቦችን በቁጥጥር ሥር እንዲውሉ፣ ለበታች ሠራተኞች ትዕዛዝ መስጠታቸውንና ጉዳት እንዲደርስባቸው ማስደረጋቸውን መርማሪ ቡድኑ ለፍርድ ቤት አስረድቷል። በተጨማሪም አቶ መአሾ ኪዳኔ “ከገቢያቸው በላይ ሦስት ቤቶች መገንባታቸውንና ምንጩ ያልታወቀ ሀብት አከማችተውና ለባለቤታቸው ውክልና ሠጥተው በመገኘታቸው በሙስና ወንጀልም እንደጠረጠራቸው” ፓሊስ አስታውቋል፡፡ 

ለ.  ሁለተኛው ተከሳሽምየብሔራዊ መረጃና ደኅንነት አገልግሎት የኦፕሬሽን ክፍል ዳይሬክተር መሆናቸው የተገለጸው ሌላው የደኅንነት አባል አቶ ሃዱሽ ካሣ ሲሆኑ እርሳቸውም የተወነጀሉት “በከባድ የሰብዓዊ መብቶች ጥሰት ወንጀል”ና አላግባብ የተገኘ ሃብት ማከማቸት ነው!

ከሁሉም የሚያስገርመው፣ የሕወሃት ወሮበሎች ሌሎች ኢትዮጵያውያንን በዘራቸው ምክንያት በጥላቻ ሲያሰቃዩና ሲገሉ 27 ዓመታት የቆዩ ሰዎች በወንጀል ተጠርጥረው ሲያዙ፡ የመጀመሪያ ዑዑታቸው በዘራቸው ምክንያት እንደተሠቃዩ የሚያሰሙት ስሞታቸው በተለይ በአሁኑ ወቅት ያሳምማል።

ለምሣሌም ያህል በፌዴራል ፖሊስ ዳይሬክተር ጄኔራል እነዶር ወርቅነህ ገበየሁ ተመልምለው ቀደም ሲልም ሽልማት ተሠጥቷቸው  የነበሩት አቶ መአሾ ኪዳኔ የታሠሩበትን ምክንያት— ሪፖርተር እንደዘገበው— እንዲህ ሲሉ ይገልጻሉ፦

“የተከሰስኩበትና በቁጥጥር ሥር እንድውል የተደረገበት ምክንያት ሁለት ነው፡፡ አንደኛው የትግራይ ተወላጅ መሆኔ ሲሆን፣ ሁለተኛው ደግሞ በፖለቲካ ውሳኔ ነው፤”

 

በነፃነትና ዲሞክራሲ ስም ላለፉት 27 ዓመታት በብቸኝነት ሥልጣን ላይ በመፈናጠጥ የትግራይ ሕዝብ ነፃነት ግንባር (ሕወሃት) በዚህም ምክንያት ሌቦችን፡ ነፍሰ ገዳዮችንና ወንጀለኞችን ከሕግ ለመደበቅ ሕወሃት ተደጋጋሚ ሠልፎች ሲያደርግ የኢትዮጵያ ሕዝብ እነዚህ ሰዎች መቼ ነው ከከንቱነታቸው የሚላቀቁት ከማለት ባሻገር፡ በመገረም ነበር የሚመለከታቸው።

ምነው እነዚህ ሰዎች እንዲህ ፍንጣቂ ሰብዓዊነትና ይሉኝታ አጡ?

ከላይኛው ጋር ተያያዥ የሆነ ሌላ ምሣሌ ላቅርብ:

ወ/ሮ ትርፉ ኪዳነማርያምን (የአቶ ዐባይ ወልዱ ባለቤት) ሕወሃት ግንባሩ አመራር በ12ኛው ኮንግሬስ መስከረም 2015 ላይ ከአባልነት ሊያባርር ፣ ነሐሴ ውስጥ በሲያትል በተከበረው የትግራይ ፊስቲቫል ላይ እንዲገኙ ተደረገ።  ስለሆነም እግረ መንገዳቸውን ከደኅንነቱ ኃላፊ አቶ ጌታቸው አሰፋ ወንድም ከአቶ ዳንኤል አስፋ ጋር ዋሽንግቶን ዲ.ሲ. ኢትዮጵያ ኤምባሲ ጎራ ይላሉ።    

ለነገሩ ወይዘሮ ትርፉ — ከሕወሃት አመራርነት ቢባረሩም፡ የአቶ ዐባይ ወልዱ ባለቤት ስለሆኑ  ተከታዩን በር መከፈት የግንባሩ ባህል በመሆኑ— ወድያውኑ ያላንዳች ብቃት አውስትራሊያና ኔውዚላንድ አምባሳደር ሆነው ተሾሙ። ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ቴድሮስ አድሃኖም ከዲፕሎማቲክ ባህልና አሠራር ውጭ በቦታው ላይ የነበረው አምባሳደር ቤተሰቡን አንኳ ሳያሰባስብ በአስቸኳይ እንዲወረውር መደረጉ በአያሌው ተነግሯል!

የሕወሃትን ሥራ አከናወኑ ለመባል፣ መቶ ያህል በሃገሬው ነዋሪ ከሆኑ የትግራይ ተወላጆች ብቻ (በግል ጥሪ) ስብሰባ ስለተደረገ —አምባሳደሩንና የቤት ሠራተኞችን ጭምር  አስወጥተው — እርስ በርስ የተባሉበትን ስብሰባቸውን አደረጉ!

ምን አጨቃጨቃቸው?  ለወይዘሮ ትርፉና አቶ ዳኔኤል አሰፋ የቀረበላቸው ጥያቄ፡ “የኢትዮጵያ ህዝብ፣ ብሄር ብሄረሰቦች ለምንድነው የሚጠሉን?…ዲሞክራሲና አንድነትን የማንፈልግ የሚመስላቸው ለምንድን ነው?” 

ሁለቱ የሕወሃት መልዕክተኞች በሠጡት መልስ፡ “የኢትዮጵያ ህዝብ አይጠላንም … ይልቁንም ባለን ቦታና ሚና ይበልጥ እየተከበርን እንገኛለን …በየትኛውም የኢትዮጵያ ክልል የትግራይ ተወላጆች በሰላምና ተከብረው እንደሚኖሩ አስረድተዋል። የሚጠሉን ተቃዋሚዎችና ከህወሃት ያፈነገጡ ግለሰቦች ናቸው።”

የሚቀጥለው አስገራሚውና የብስጭት ጥያቄያቸው ያተኮረው ልማት — ትግራይን ዘሎ —ለምን አዲስ አበባና ባሕር ዳር ላይ ብቻ አተኮረ የሚል እንደነበር ታውቋል። ዋናው ጉልህ ፍላጎታቸው በምሽቱ በምሥጢሩ ስብሰባ የተንጸባረቀው ዓመታዊ ስፖርት ውድድር ትልቅ ስታዲዮም ትግራይ ውስጥ ተሠርቶ እዚያ እንጂ ባሕር ዳር እንዳይካሄድ የሚሻ ነበር።

በመጠኑም ቢሆን፣ ይህም የአስተሳሰባቸውን ጤንነት መቃወስ ያመለክታል!

ማጠቃለያ

ባለፈው ቅዳሜ — የትግራይ ክልል ም/መስተዳደር ደብረጽዮን ገብረሚካኤል መቀሌ በኢትዮጵያ ሃብትና ንብረት እንዲሁም በአያሌ ዜጎች ላይ በብሔራዊ ደረጃም ሆነ በዓለም አቀፍ ሕግጋት የተወገዙ ወንጀሎች የፈጸሙ ወንጀለኞችን አሳልፎ ላለመስጠት፡ ሕዝቡን በመገፋፋትና በማሳሳት ዛቻና ጦር ሰበቃ ውስጥ መግባታቸውን በገሃድ በኢትዮጵያ ሕዝብ ላይ  የተቃጣ ነው!

ብዙ ቅር የሚያሰኙኝ ነገሮች ቢኖሩም፡ ኢትዮጵያ ትላንት በወሮበሎች ከተያዘችበት 27 ዓመት የተሻለ አመራር ዛሬ አላት ብዪ አምናለሁ! በዚህም ምክንያት፣ በኢትዮጵያ ውስጥ አሁን በዘር ሳቢያ ሥልጣን ላይ እንደ ወያኔዎቹ ለመንጠላጠል የሚሞክሩትን አመራሩ ካየና ገብስና ገለባውን ከለየ በኋላ ሃገሪቱን በትክክለኛ መሥመር እንዲወስዳት እጠብቃለሁ!

ያ ከተደረገ — ሕወሃት ብዙ ክፋትና ጥፋት ሊያደርስ የሚችልበት ቀዳዳዎች መኖር እንደተጠበቀ ሆኖ— ከኢትዮጵያ ጋር የጥፋትን ጎዳና ከመረጡ ከታሪክ አለመማራቸውን ብቻ ነው የሚያሳየው!

ለማንኛውም በቴሌቪዥን የወገኖቻችንን ሠቆቃና ሥቃይ ማየቴ ቢያናድደኝም፣ ስለስማነው አስፈሪ ሠቆቃ በቴለቪዥን ዐይተን ለማመንና የኢትዮጵያ ሕዝብ ጠላት የሆነው ሕወሃት ምን ዐይነት አስከፊ አውሬ መሆኑን በማየት፣ የግንባሩን ዘላለማዊ ሞት እንድንፈልግ ኢትዮጵያውያንን የሚገፋፋን ልዩ ኃይልና አስፈላጊ ቁጣ አድርጌ ተቀበየዋለሁ።

 

 

Another Sad Day in Africa!                 AU appoints Hailemariam Desalegn to lead Zimbabwe election monitoring mission! Cry Africa, AU is betting on Ethiopian experience to ensure Harare’s electoral theft!

12 Jul

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

Former Prime Minister Hailemariam Desalegn has been appointed to chair an election observation mission to Zimbabwe.

Moussa Faqi, chairman of the African Union (AU), has selected Ethiopia’s former Prime Minister to lead the AU Election Observation Mission (AU-EOM) which will be conducted on July 30, 2018.

This is happening as the world is watching cleareyed! Yes, Ethiopians now need to worry about our own country!

/Addis Fortune

 

Related:

Government in Ethiopia Is on Track to Win With 100% of Vote

Dispatches: Alarm Bells for Ethiopia’s 100% Election Victory

Ethiopia’s ruling party wins by landslide in general election

Ethiopia′s ruling party takes 100 percent of parliamentary seats

After all these TPLF crimes, is Ethiopia headed towards truth and reconciliation?

26 Jun
Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

by

Ethiopian Prime Minister Abiy Ahmed admits there have been widespread human rights violations by the government during the EPRDF’s tenure. What will be the consequences of this admission of guilt? And, will this lead to a historic change of the culture of impunity in the country?

In a House of People’s Representatives session in Addis Ababa on June 18, Prime Minister Abiy Ahmed gave a seminal speech where he outlined his intention to heal the political, historical and ethnic divisions in the Ethiopian populace, and beyond.

The speech represented yet another milestone in his young premiership, as he phrased his vision of a new Ethiopia in language that respects the long-held grievances of the people, stresses the need for individual as well as collective reconciliation, and points towards a future of unprecedented political accountability.

Ethiopians of all walks of life were touched by Abiy’s openness, honesty, and reconciliatory manner. Through his speech and actions, Abiy is establishing a new social contract with the Ethiopian people; a social contract where the government will serve the people, and is accountable to the people.

In the follow-up session, a member of parliament asked Abiy about the constitutionality of pardoning those who had been convicted of terrorist acts; therefore implicitly criticising the direction of his reforms. With an unprecedented manner of rectitude and reflection, Abiy responded:

“What is terrorism, and who is a terrorist? By going this way, what have we profited? It is necessary to look at it thoroughly. Terrorism includes using forces in anti-constitutional manner to stay in power. Terrorism includes using inappropriate ways to grab power. We have to bear in mind that everyone should respect the constitution…..Does the constitution say anyone who was sentenced by a court can be tortured, put in a dark room? It doesn’t. Torturing, putting people in dark rooms, mutilation of prisoners’ body parts is our act of terrorism. These unconstitutional acts have been done in every kebele, woreda and zone. Not only at federal levels, but at every lower level.”

The EPRDF government has over the years been routinely accused by domestic and international observers of gross human rights violations, but has rejected most claims as baseless. When violations were admitted, they were explained away by a lack of knowledge of particular individuals, or as perpetrated by overzealous local administrators.

Despite such excuses, it is now a long time ago that it dawned upon the old cadres of the Tigrayan resistance that the struggle’s core objectives of human rights and democracy have gone astray. However, democratic centralism and the discipline of the Front inhibited a process of accountability from within, and a genuine change of guard was needed to open up this issue.

With his remarks, Abiy not only admits to the violation of human rights by his government, but the way it is described, as being perpetrated at all levels of government throughout Ethiopia, it alludes to a description of ‘widespread and systematic’ human rights violations. If so, Abiy discloses that the EPRDF government may have committed crimes against humanity on their own people.

In a democracy with the rule of law firmly established, such confessions by the head of government would lead to a range of consequences. First of all, criminal investigations against officials believed to have committed human rights violations and against their superiors for issuing orders or knowing about abuses without taking appropriate action. Furthermore, parliament would have held such a government accountable for such violations. However, following up on his ‘full disclosure’ rhetoric, Abiy explained:

“EPRDF has clearly apologised to the public. Saying we have made mistakes, blunders. Including me, thanks to you, when you named me Prime Minister, I have apologized and asked for forgiveness, standing just here. What does that mean?  There were serious mistakes. The compassionate people have forgiven us. We need to seize this opportunity.  As if we have not been doing unconstitutional things ourselves. We as party members undertook self-evaluation and admitted our own failures, as you know. The people also showed their mercy not in words but in act. Not that the people did not have the choice of putting us all into prison. There were reasons enough, the robbery, murder, theft were there. If we go to jail, that would not bring change for Ethiopia.”

Abiy is a strong believer in forgiveness: politically, religiously and scholarly. In the fragile political transition Ethiopia is currently experiencing, it seems impossible for the prime minister to conduct a mass arrest of suspected perpetrators of human rights violations from his own cabinet down to each village and hamlet throughout the country.

Instead he looks set to chart a new course; a forward-looking path for a new Ethiopia where all individuals have the same rights, and no one is above the law. In these parliamentary comments, Abiy has begun redefining the hitherto excluding and exclusive political space monopolised by the EPRDF, thereby setting about establishing an open, just and equal public domain.

History has shown us that individuals may turn around the most entrenched political systems. Abiy follows the best of this tradition by admitting guilt, asking for forgiveness, and promising to rectify mistakes. These were the principles the post-apartheid South African Truth and Reconciliation Commission (TRC) based their work on. Abiy therefore has big shoes to fill; and so far his approach to transforming the political culture of Ethiopia resembles the language used by Nelson Mandela.

But Mandela also knew that for reconciliation to reach down to the grassroots and out to each village and hamlet throughout the country, not only the top-level government had to change. A bottom-up process of truth seeking, confession and forgiveness was instrumental in a national process of healing and reconciliation; to create a new political culture and a definite breach with the past.

The Ethiopian Red Terror trials established after 1991 never managed to heal the Ethiopian people and abolish impunity for human rights violations. Maybe this is the time to establish an Ethiopian truth and reconciliation commission to reconcile public grievances and finally put an end to the culture of official impunity.

Related:

ሰብዓዊነታቸውን በመጣስ በእሥር ሕወሃት ዜጎቻችን ላይ ለፈጸመባቸው ግፎች ቁንጮዎቹ ተጠያቂ ሊሆኑ ይገባል!

ሰብዓዊነታቸውን በመጣስ በእሥር ሕወሃት ዜጎቻችን ላይ ለፈጸመባቸው ግፎች ቁንጮዎቹ ተጠያቂ ሊሆኑ ይገባል!

26 Jun

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

Ethiopia loosens throttle on many key sectors, but privatization still far off

6 Jun

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

“However, unless implemented with skill, knowledge and focus,” Abiy [Ahmed] said, “it can lead to a repeat of the pervasive theft seen in many African countries and a destruction of Ethiopia’s wealth.”

ADDIS ABABA (Reuters) Ethiopia’s decision to sell stakes in its lucrative telecoms monopoly and other assets could open one of the world’s largest untapped markets to huge potential investments by firms willing to work with a government still wary of private enterprise.

The stake sales are part of a raft of measures announced by Abiy Ahmed, a young former army officer who became prime minister in April, saying a new start was necessary to end crisis and chaos in a country of 100 million people, where some 40 percent are aged under 15.

While some fear Ahmed is moving too fast to challenge entrenched interests in his ruling EPRDF coalition, there is also hope across the region that his reforms will help ease crippling unemployment, foreign currency shortages and poverty.

The stake sales were announced on Tuesday, the same day Ethiopia said it would implement a 2000 peace deal with neighboring Eritrea and cede disputed territory on the border it has occupied for nearly 20 years[L5N1T75WX].

Companies have been waiting in the wings for Ethiopia to open its state monopolies and Tuesday’s news was welcomed.

South Africa telecoms group MTN told Reuters that it was excited by the potential opening up of the Ethiopian market “as it would be a natural fit for MTN’s existing pan-African footprint.” 

South African peer Vodacom said, “Vodacom has said on many occasions that Ethiopia is an attractive market so it follows that there would be interest. Naturally this is dependent on what might become available and if it fits within our investment parameters.”

It is unclear whether the government would consider licensing foreign mobile operators. Interest might be limited if the only option is a minority stake in the monopoly.

Analysts have said the government’s move falls far short of enabling full competition by multinationals. They note that by selling minority stakes the EPRDF is underscoring its view that the state should be a key player in the economy.

But the step is still radical for the EPRDF, in power since it took over from the communist Derg regime in 1991, and could indicate how 41-year-old Abiy plans to steer the country.

The economic reforms come two months after Abiy took power promising political changes to address roiling anger among young people over ethnic marginalization and unemployment.

The invitation to private investors to take shares in state companies including highly profitable Ethiopian Airlines is an acknowledgment the public sector alone could not provide adequate jobs or push export earnings higher, said one Addis Ababa-based analyst who spoke on condition of anonymity.

“There is a realization that you might need the private sector’s help,” he said.

In a statement issued Tuesday evening after a day-long meeting, the EPRDF’s executive committee said it recognized that economic reforms needed to be taken to sustain economic growth that has averaged near 10 percent for the past decade.

The statement referenced foreign exchange shortages that are draining shops of goods that suppliers cannot access hard currency to import. Foreign reserves are estimated by economists to cover less than two months’ of imports.

ECONOMIC TRANSFORMATION

The government has poured earnings from the national flag carrier and Ethio Telecoms into its infrastructure projects, part of an ambitious strategy to transform an agrarian nation into an industrialized one where the manufacturing sector provides large export earnings.

More revenues are needed, government spokesman Ahmed Shide told reporters after the coalition’s announcement.

Calling state-owned corporations a “huge source of wealth”, Shide said allowing private investors to buy shares “will enable us to generate even more wealth through them”.

But the morning after the premier himself suggested that, while the reforms are necessary, they come with risks.

“It is progressive. This new economic decision will afford us the opportunity to resolve widespread unemployment, ease foreign currency shortages, and reduce weaknesses in market connectivity,” Abiy said on Wednesday.

“However, unless implemented with skill, knowledge and focus,” Abiy said, “it can lead to a repeat of the pervasive theft seen in many African countries and a destruction of Ethiopia’s wealth.”

“The government is still deeply skeptical about capitalism and ‘speculative investors’”, said Charlie Robertson, global chief economist at Renaissance Capital, an emerging market investment bank.

Despite being Africa’s fastest growing economy, Ethiopia is a poor nation where GDP per capita is less than $800 per year and affordability of items like a smartphone is low.

The stakes sales also raise the question of what the government will do with the exchange rate. Foreign investors will want an easily convertible local currency. The Ethiopian birr is overvalued by at least 15 percent, according to the black market spread.

Still, there is undoubtedly huge untapped potential in the market given its size and under-served population, said Jacques Nel at research group NKC African Economics.

“Ethiopia remains a difficult place in which to do business, with inadequate infrastructure and opaque regulatory requirements, while the government remains deeply involved in most facets of the economy,” Nel said. “Foreign investors will still have to contend with these challenges.”

በማዕድናት ፍለጋና ምርት ዙርያ ሃገራችን ያጋጠማት የአመራሮች በጥቅም መታወር በዜጎች ላይ ያስከተለው ጉዳት ገና ብዙ ሊመርመር ይገባል

13 May

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)

በሪፖርተር የሚድሮክ ወርቅ ቀውስ እንደቀጠለ ነው

“ኩባንያዎቹ በበኩላቸው የማዕድን ሚኒስቴሩ እንዳልበደላቸው ገልጸዋል። ነገር ግን ሚኒስቴሩና የማዕድን ኩባንያዎች እጅና ጓንት ሆነው እንደሚሠሩ፣ ሚኒስቴሩ የቴክኒክ ድጋፍ እንደሚያደርግ፣ አሁን እየተፈጠረ ያለው ችግር ግን የቴክኒክ ሳይሆን የፖለቲካ ችግር በመሆኑ ከሚኒስቴሩ አቅም በላይ መሆኑን፣ የማይታወቅ ችግር እንደሌለ፣ ነገር ግን ከአቅም በላይ ስለሆነ ጉዳዩን ለጠቅላይ ሚኒስትሩ በማቅረብ መፍትሔ ይሰጠን ሲሉ ኩባንያዎቹ ጠይቀዋል። በምክክር ጉባዔው ላይ የሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ ኃላፊዎች እንዳልተገኙ ለማወቅ ተችሏል።”

የሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ በለገደንቢ ወርቅ ማውጫ አካባቢ የሚኖሩ ነዋሪዎች ኩባንያው በአካባቢያችንና ጤናችን ላይ ጉዳት አድርሶብናል በማለት ባነሱት ተቃውሞ ምክንያት የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር የኩባንያውን የማዕድን ምርት ፈቃድ አግዷል።

የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር ረቡዕ ግንቦት 1 ቀን 2010 ዓ.ም. በሰጠው መግለጫ፣ ለሚድሮክ ወርቅ በኦሮሚያ ክልላዊ መንግሥት ጉጂ ዞን ሻኪሶ ከተማ አቅራቢያ የሚገኘው የወርቅ ማዕድን ማውጫ ለአሥር ዓመታት ሰጥቶት የነበረውን የወርቅ ፈቃድ እንዳገደ አስታውቋል። ፈቃዱ የታገደው በአካባቢው ነዋሪዎች ዘንድ የተለያዩ ጉዳቶችን እያስከተለብን ነው የሚል ቅሬታ በመነሳቱ ምክንያት እንደሆነ ሚኒስቴሩ አስታውቋል። በጉዳዩ ላይ በገለልተኛ አካል ትክክለኛ ጥናት ተካሂዶ በውጤቱ ላይ መግባባት እስከሚደረስበት ድረስ፣ የድርጅቱ የወርቅ ማምረት ሥራ እንዲቆም መደረጉን ሚኒስቴሩ አስታውቋል።

የሚኒስቴሩንና የሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ ኃላፊዎችን ሪፖርተር ለማነጋገር በተደጋጋሚ ያደረገው ጥረት ሊሳካ አልቻለም። ሚድሮክ የለገደንቢ ወርቅ ማውጫን የቀድሞው የፕራይቬታይዜሽን ኤጀንሲ ያወጣውን ጨረታ በ172 ሚሊዮን ዶላር በማሸነፍ እ.ኤ.አ በ1997 እንደተረከበው ይታወሳል።

እ.ኤ.አ. ከ1998 ጀምሮ ሚድሮክ የወርቅና የብር ማዕድናት ሲያመርት ቆይቷል። በዓመት አራት ቶን ወርቅ የማምረት አቅም ያለው ኩባንያው፣ በአብዛኛው ምርቱን ወደ ስዊዘርላንድ እንደሚልክ ይታወቃል።

ሚድሮክ ወርቅ የለገንደንቢ ማዕድን ማውጫ ሲረከብ በክፍት ጉድጓድ ወርቅ ይመረት የነበረ ሲሆን፣ ኩባንያው ከፍተኛ ወጪ በማውጣት የመሬት ውስጥ ማዕድን ማውጫ በመገንባት የወርቅ ምርት መጠኑን ለመጨመር ችሏል። ክፍት ጉድጓድ ውስጥ የሚመረተው ወርቅ እየተሟጠጠ በመምጣቱ ኩባንያው የመሬት ውስጥ ምርት መጀመሩ የማዕድን ማውጫውን ዕድሜ እንዳራዘመውና ለአካባቢውም የተሻለ አማራጭ እንደሆነ ባለሙያዎቹ ይናገራሉ።

ሚድሮክ ወርቅ ለሚዲያ ዝግ ከመሆኑም በላይ ከአካባቢው ማኅበረሰብ ጋር መልካም ግንኙነት የለውም። በአካባቢው ማኅበረሰብ ልማት ሥራም ስሙ በበጎ አይነሳም። የሻኪሶ ከተማ አካባቢ ነዋሪዎች ለረዥም ዓመታት ስለኩባንያው ሲያማርሩ ኖረዋል።

ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ግን ኩባንያው የሚጠቀመው ኬሚካል በአካባቢው ነዋሪዎች፣ በተለይም በሕፃናት ላይ ከፍተኛ ጉዳት እያደረሰ እንደሆነ በመግለጽ ብሶታቸውን አሰምተዋል። በተለይም አዲስ የሚወለዱ ጨቅላ ሕፃናት ገጠማቸው የተባለው የአካል ችግር ብዙዎችን አስደንግጧል። ለዚህ ሁሉ ምክንያት ተደርጎ የተጠቀሰው ኩባንያ ወርቅ ለማምረት የሚጠቀምበት ሳይናይድ የተሰኘው አደገኛ ኬሚካል እንደሆነ ተገልጿል።

ሚድሮክ ወርቅ ቀደም ሲል የ20 ዓመት የከፍተኛ ማዕድን ምርት ፈቃድ የነበረው ሲሆን፣ የውል ጊዜው በ2010 ዓ.ም. መጀመሪያ ተጠናቋል። ውሉ ከመጠናቀቁ ስድስት ወራት ቀደም ብሎ የምርት ፈቃዱ ለአሥር ዓመት እንዲራዘምለት ለማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር አመልክቷል። ማመልከቻውን የመረመረው ሚኒስቴሩ ኩባንያው እስካሁን የሠራቸውን ሥራዎችና ያቀረበውን የወደፊት የሥራ ዕቅድ ከመረመረ በኋላ  ፈቃዱን ለአሥር ዓመት አራዝሞለታል።

የማዕድን ምርት ፈቃዱ መታደስ የአካባቢው ነዋሪዎችን ቁጣ ቀስቅሷል። ከሁለት ሳምንት ባፊት ለተቃውሞ የወጡ ወጣቶች መንገድ በመዝጋት ተቃውሟቸውን አሰምተዋል።

የቀድሞ የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስትር አቶ ሞቱማ መቃሳ ለሪፖርተር እንደገለጹት፣ የተባለው ብክለት ተከስቶ ከሆነ ወንጀል ነው። ነገር ግን የተባለው የጤና ችግር የተከሰተው በትክክል ከማዕድን ማውጫው በሚወጣ ኬሚካል ነው ወይ የሚለው በጥናት መረጋገጥ እንደሚኖርበት የገለጹት አቶ ሞቱማ፣ ሚኒስቴሩ ከኩባንያው ጋር በመነጋገር የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ጥናት እንዲያካሂድ መደረጉን ተናግረዋል። ይሁን እንጂ ሚኒስቴሩም ሆነ ሚድሮክ ወርቅ ዩኒቨርሲቲው ያጠናውን ጥናት ይፋ አላደረጉም።

ሪፖርተር ያነጋገራቸው በሚድሮክ ጎልድ ለገደንቢ ወርቅ ማውጫ ይሠሩ የነበሩ ጂኦጆሎጂስቶችና ኬሚስቶች ሳይናይድ የተሰኘው መርዛማ ኬሚካል ሚድሮክ ወርቅ ብቻ ሳይሆን፣ በሌሎች አገሮችም የሚገኙ የማዕድን ኩባንዎች ወርቅ ለማምረት እንደሚጠቀሙበት አስረድተዋል።

ወርቅ አዘል ድንጋዮች ከተፋጩ በኋላ ወርቁን ከሌሎች ነገሮች ለይቶ ለማውጣት በሳይናይድ እንደሚብላላ ባለሙያዎቹ አስረድተዋል። ችግሩ ሳይናይድ መጠቀሙ ሳይሆን መታየት ያለበት ኬሚካሉ ጉዳት እንዳያደርስ የሚደረገው ጥንቃቄ ነው ያሉት ባለሙያዎቹ፣ ሳይናይዱ ጥቅም ላይ ከዋለ በኋላ በውኃ ታጥቦ ወደ ማጠራቀሚያ ኩሬ እንደሚገባ ገልጸዋል። ሳይናይዱን የሚያጣራ ጣቢያም እንዳለ አክለዋል።

ከረዥም ዓመታት በፊት ከኩሬው ውኃ የጠጡ ከብቶች ወዲያው መሞታቸውን ያስታወሱት ባለሙያዎች፣ ከዚያ በኋላ ኩሬው እንዲታጠር መደረጉን ጠቁመዋል።

አሁን በአካባቢው ነዋሪዎች ላይ ደረሰ የተባለው የጤና ችግር እንዴት ሊከሰት ቻለ የሚለውን ጥያቄ ለመመለስ፣ በገለልተኛ ወገን ጥንቃቄ የተሞላበት ሥራ መከናወን እንደሚኖርበት ጠቁመዋል። ብቃት ያላቸው ገለልተኛ የሆኑ ባለሙያዎች ወደ ሥፍራው ተጉዘው ናሙናዎች ሰብስበው ጥልቅ ጥናት ማካሄድ ይኖርባቸዋል ብለው፣ ይህ ትልቅ ሥራ ነው ሲሉም አስረድተዋል።

በሚድሮክ ወርቅ የኢንቫይሮመንት ማኔጅመንት ቡድን መሪ የነበሩ ባለሙያ በበኩላቸው፣ ሚድሮክ ጎልድ ኢትዮጵያ ውስጥ ከሚንቀሳቀሱ ከአብዛኞቹ የማዕድን ኩባንያዎች የተሻለ የአካባቢ ፖሊሲ እንዳለው ገልጸዋል። ‹‹ኩባንያው የአካባቢ አስተዳደር ክፍል አለው። ይህ ክፍል የአካባቢ ባለሙያዎችና የራሱ በጀት አለው። የክትትል፣ የቁጥጥርና መልሶ የማቋቋም ክፍሎች ያሉት ሲሆን፣ በየጊዜው የውኃና አየር ናሙናዎች እየወሰደ ምርመራ ያካሂዳል፤›› ያሉት ባለሙያው፣ አሁን ተከሰተ የተባለው የጤና ችግር በአግባቡ ሊጤን ይገባል ብለዋል።

‹‹የችግሩ መንስዔ በሳይንሳዊ መንገድ ተመርምሮ መታወቅ ይኖርበታል። ተገቢ ምርመራ ሳይካሄድ የችግሩ ምንጭ ይኼ ነው ብሎ መደምደም ተገቢ አይደለም፤›› ብለዋል።

በማዕድን ሚኒስቴር የአካባቢና የማኅበረሰብ ልማት ዳይሬክቶሬት ሚድሮክ ወርቅን ጨምሮ በሁሉም ኩባንያዎች ላይ ክትትል የሚያደርግ በመሆኑ ይህ ሁሉ ችግር እንዴት ሊፈጠር ቻለ? ኩባንያው በአካባቢ ተፅዕኖ ላይ የሚያከናውነውን ሥራ የሚገመግም በመሆኑ ፈቃዱ እንዴት ሊታደስ ቻለ? የሚለው ከሚኒስቴሩ ምላሽ ያልተሰጣቸው ጥያቄዎች ናቸው። የሚድሮክ ወርቅ ኃላፊዎችም ስለተፈጠረው ችግር መግለጫ ከመስጠት ተቆጥበዋል።

በተያያዘ ዜና የማዕድን ኩባንያዎች በክልሎች የሕግ ጥሰት እንደሚፈጸምባቸው ገለጹ። ኩባንያዎቹ ብሶታቸውን ያሰሙት ሚያዝያ 29 ቀን 2010 ዓ.ም. የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር ባዘጋጀው የምክክር መድረክ ላይ ነበር። በሚኒስትር ዴኤታው አቶ ቴዎድሮስ ገብረ እግዚአብሔር (አሁን የኢትዮጵያ ገቢዎች ጉምሩክ ባለሥልጣን ምክትል ዋና ዳይሬክተር) በተመራው የምክክር መድረክ ላይ በማዕድን ፍለጋና ልማት የተሰማሩ ኩባንያዎች ክልሎች ከሚኒስቴሩ ጋር ተናበው እየሠሩ እንዳልሆነ፣ በወረዳ አስተዳዳሪዎችና በአካባቢ ነዋሪዎች በደል እየተፈጸመባቸው እንደሆነ አስረድተዋል።

በቤንሻንጉል ጉምዝ ክልል በዕምነበረድ ምርት የተሰማሩ ኩባንያዎች ክልሉ በቅርቡ ያወጣውን የመሬት ይዞታ መመርያ ክፉኛ ተቃውመውታል። ከ20 ሔክታር በላይ መሬት የያዙ በዕምነበረድ ፍለጋና ምርት ላይ የተሰማሩ ኩባንያዎች እንዲመልሱ ክልሉ አዟል፡፡ መመርያው የማዕድን ፍለጋና ምርት ፈቃድ ከክልሉና ከፌዴራል መንግሥት የወሰዱ የአገር ውስጥና የውጭ ኩባንያዎችን እንደሚመለከት መዘገባችን ይታወሳል።

የሳማካ ማርብል ኩባንያ ተወካይ የህንድ ኩባንያዎች ወደ ዕምነበረድ ምርት ከገቡ በኋላ የአገሪቱ የዕምነበረድ ምርት መጨመሩን ተናግረዋል፡፡ ‹‹ይህ ሆኖ ሳለ ኩባንያችን ብዙ ሚሊዮን ዶላር ካወጣ በኋላ ከ20 ሔክታር በላይ ያለውን ይዞታህን መልስ መባሉ አግባብ አይደለም። ሕጋዊ ውልን የሚጥስና ኢንቨስትመንትን የሚያሸሽ ውሳኔ ነው፤›› ብለዋል

በኦሮሚያ ክልል የተሰማሩ ኩባንያዎች በበኩላቸው በክልሉ ውስጥ የማዕድን ሥራ መሥራት አስቸጋሪ እየሆነ እንደመጣ ገልጸዋል። ‹‹በቡድን በተደራጁ ወጣቶች ወይም በወረዳ አስተዳዳሪዎች ግልጽ ባልሆነ ምክንያት ሥራችንን እንድናቆም እንገደዳለን፤›› ብለዋል የአንድ የማዕድን ኩባንያ ኃላፊ።

የኢትዮጵያ ማዕድን፣ ነዳጅና ባዩፊውል ልማት ኮርፖሬሽን ኃላፊዎች በጉጂ ዞን ሰባ ቦሩ ወረዳ ቀንጢቻ አካባቢ የሚገኘው የታንታለም ማውጫ ያላግባብ ሥራ እንዲያቆም ከተደረገ አምስት ወራት እንዳለፈው፣ በዚህም ሳቢያ አገሪቱ ከታንታለም ኤክስፖርት ማግኘት የሚገባትን የውጭ ምንዛሪ እንዳጣች የገለጹት የኮርፖሬሽኑ ኃላፊዎች፣ ግለሰቦች ወደ ኮርፖሬሽኑ ይዞታ በመግባት ዘረፋ በመፈጸም ላይ እንደሆኑ በምሬት ገልጸዋል።

በተመሳሳይ ክብረ መንግሥት አቅራቢያ ቧንቧ ውኃ አካባቢ የሚገኘው የኮርፖሬሽኑ የካኦሊን ማዕድን ማምረቻ በአካባቢው ማኅበረሰብና ወረዳ አስተዳዳሪዎች እንዲዘጋ በመደረጉ ድርጅቱ ለከፍተኛ ችግር እንደተጋለጠ ተናግረዋል። ካኦሊን የአዋሽ መልካሳ አሉሙኒየም ሰልፌት ፋብሪካ ለንፁህ የመጠጥ ውኃ ማጣሪያ የሚውል ኬሚካል ለማምረት የሚጠቀምበት ዋነኛ ግብዓት በመሆኑ፣ የጎላ ችግር እንደተፈጠረ ተገልጿል።

አቶ ቴዎድሮስ በበኩላቸው የመንግሥት ባለሥልጣናት አገር በማረጋጋት ሥራ ላይ ተጠምደው የነበረ በመሆኑ፣ ኩባንያዎችን ጠርተው ማወያየት ሳይችሉ እንደቆዩ ገልጸዋል። ከአሁን በኋላ ግን በኩባንያዎቹ የተነሱትን ጥያቄዎች መርምረው ምላሽ እንደሚሰጡ ተናግረዋል። ‹‹በአዲስ አመራር በአዲስ መንፈስ ከክልሎች ጋር እየተመካከርን መፍትሔ እንሰጣለን፤›› ብለዋል አቶ ቴዎድሮስ።

ኩባንያዎቹ በበኩላቸው የማዕድን ሚኒስቴሩ እንዳልበደላቸው ገልጸዋል። ነገር ግን ሚኒስቴሩና የማዕድን ኩባንያዎች እጅና ጓንት ሆነው እንደሚሠሩ፣ ሚኒስቴሩ የቴክኒክ ድጋፍ እንደሚያደርግ፣ አሁን እየተፈጠረ ያለው ችግር ግን የቴክኒክ ሳይሆን የፖለቲካ ችግር በመሆኑ ከሚኒስቴሩ አቅም በላይ መሆኑን፣ የማይታወቅ ችግር እንደሌለ፣ ነገር ግን ከአቅም በላይ ስለሆነ ጉዳዩን ለጠቅላይ ሚኒስትሩ በማቅረብ መፍትሔ ይሰጠን ሲሉ ኩባንያዎቹ ጠይቀዋል። በምክክር ጉባዔው ላይ የሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ ኃላፊዎች እንዳልተገኙ ለማወቅ ተችሏል።

Trump’s Tough Approach to Ethiopia

9 Mar

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)
by Rachel Ansley, The Atlantic Council
 
US Secretary of State Rex Tillerson traveled to Ethiopia this week to underscore US support for a crucial partner that finds itself in a crisis.

Ethiopian Prime Minister Hailemariam Desalegn resigned unexpectedly on February 15 in the wake of violent anti-government protests. The government then imposed a nationwide state of emergency that lawmakers endorsed earlier in March.
Continue reading

The sour taste of sugar in Ethiopia. Corruption, incompetence and empty hope

22 Nov

Posted by The Ethiopia Observatory (TEO)
by Samuel Bogale, Addis Standard
 
Addis Abeba, November 21/2017 – On October 26/2017 at least ten people were killed and 20 more were wounded by security forces during a fresh round of protest that started two days earlier in Ambo city, 125 km west of Addis Abeba, and one of the epicenters of the 2014-2016 Oromo protests.

As the confusions on what caused this latest protest in the city began to clear up, news came out that it began two days earlier when a group of young men from the city surrounded and blocked three trucks allegedly loaded with sugar and were passing by the city.
Continue reading

%d bloggers like this: